KULTURA ÖMÜRÜ BOLUMU

Kasim_DSC_0730

2020.11.07,Ana Sözü TARAFINDAN YAZILI, CÜMNE, FOLKLOR, KULTURA, KULTURA ÖMÜRÜ BOLUMU

Kasım yortumuz kutluca olsun!

Kasımın (noyabri) 7-dä gagauzlar bakêrlar kendilerinin en büük milli hem maanalı yortularından birisi – Kasım gününü!   KASIM günü, “Canavar yortuları”nan hem “Hederlez” yortusunnan bilä, sayılêr gagauzların 3 en büük milli hem maanalı yortularından birisi. O bakılêr Kasım ayın (noyabri) 7-dä. Evel, iki ţıklalık halk kalendarinä görä, Kasım gününnän gagauzlarda başlardı kış. Bu gündä çorbacılar çobandan koyunnarı ayırêrlar hem getirerlär onnarı evä. Evel sa koyunnarı yazlıklardan kışlalara geçirärdilär, çobannarlan hem çıraklarlan esapları kapadardılar. Ozaman para insanda siirek olduu için, çobanın istediinä görä, onunnan ekinnän yada fulkaylan (biyaz ekin, banatka), ya boodaylan, ya papşoylan yada ikisinnänTAA DERINDÄN
kel_natalya_
Canavar ayın (oktäbri) 20-dä “ADAMI Media Prize” cümne Birlii açıkladı 2020-ci yılın ödül verilän listesini, neredä kultura türlülüü için “Cultural and Entertainment Blog” ödülü gagauzka blogerkasına Nataliya KELä verildi. Gagauzka blogerkasını Natalya KELi internet dünnääsı çoktan biler, zerä kendi blogunda hazırlanan hem yayınnanan Canabisinin gagauzların yaşamasınnan ilgili şakalaı videoları şennendirer diil salt İnstagramda ona yazılı olan 39 binä yakın kişiyi, ama internet dünnääsının taa çok çok insannarı da. “Oskarsız (OSCARS) aktrisa”, nicä kendisinä deer Natalya KEL, becerdi gagauz internet kullanıcılarına sevdirmää o şaka hem şalvir personajları, angılarını kendisi yarattı: Viorika-vlog;TAA DERINDÄN
Molier_kukonalar (4)
Canavar ayın 10-da Çadır kasabasının “Dionis TANASOGLU” Gagauz Milli teatrusu gösterdi eni premyerasını – Jan-Baptiste MOLİERin “Gülüntü kukonalar” spektaklisini, angısını gagauz dilinä çevirdi anılmış gagauz dramaturgu, Türk Dünnäsının 1-ci pyesayarışmasının laureatı hem TÜRKSOYun “Dramaturg Haldun TANERın 100 yılına” medalisinin kavalerı, Akademik Todur ZANET. Spektalinin rejisöru – Tiraspol kasabasından maestro Dimitriy AHMADİEV (Prednestrovye “N.S.ARONEȚKAYA” drama hem komediya devlet teatrusunun baş rejisöru). “Gülüntü kukonalar” spektaklisinin premyerası lääzımdı olsun birkaç ay taa ileri, ama koronavirus belasının beterinä onu Çadır kasabasının “Dionis TANASOGLU” Gagauz Milli teatrusu becerdi göstermää ozaman, açan Moldovanın Cümne saalıında ÜstolanTAA DERINDÄN
Ana-boba_muzeyi (2)

2020.09.14,Ana Sözü TARAFINDAN YAZILI, CÜMNE, KULTURA, KULTURA ÖMÜRÜ BOLUMU

Galina SİRKELİ “Ana-boba evi” muzeyini açtı

Başküüyündän Gagauzluun büük patriotu, yazıcıyka hem pedagog, Komrattakı “Mihail ÇAKİR” pedagogika kolecin gagauz dili hem literaturası üüredicisi Galina Dimitrievna SİRKELİ açtı kendi ana-boba evindä gagauz kulturasını hem adetlerini, literaturasını hem bilgiçliini, yaşamasını hem insannıını annadan “Ana-boba evi” etnografiya muzeyini. Muzey için taa uygun er yoktu nicä bulmaa, çünkü bu evi 1959-cu yılda yaptı hem Galina Dimitrievnanın bobası, Başküüyündä gagauz dilindä ilk üüredici – Dimitriy Semönoviç KRİSTİOGLU. Halkımızın kulturası, istoriyası, ruh zenginnii, yaradıcılıı evelki vakıtlardan kalan ev tertiplerindä, folklorunda, adetlerindä, sıralarında. İnsanın canında varsa saygı o evelki, dedelerindän kalan zenginnää, varTAA DERINDÄN
Oglan_okuyêr (1)
Ceviz ayın (sentäbri) 3-dä Gagauziyanın Başkannık binasının büük başında oldu prezentațiya uşaklar için kiyada “Oglan masal okuyêr – 2”, angısını hazırladı Viktor KOPUŞÇU. Kiyadı tanıttılar Gagauziyanın “Lumina” cümne kuruluşun başı Viktor KOPUŞÇU, Ankara “Gagauzlar” dernään başın yardımcısı Sergey MANASTIRLI hem popaz Sergey KOPUŞÇU. Prezentațiyda açıklandı, ani bu kiyada toplu 5 gagauz halk masalı. Nicä da birincisi, bu kiyat ta yapılı kompyutor grafikasında çift resimnärlän: sol sayfada kiyadın resimcisi Olga STAMOVA-KULEVA yapmış masaldan renkli bir resim, saa sayfada sa – resimin sadä konturu çizili. Bu konturu uşaklar lääzım kendileri boyasınnar. “OglanTAA DERINDÄN
kurtcu_kiyatlar

2020.08.15,Ana Sözü TARAFINDAN YAZILI, CÜMNE, KULTURA, KULTURA ÖMÜRÜ BOLUMU

Saa olsunnar hem var olsunar

Ukrayinanın Kurçu küüyün “Odesa bölgesinin gagauz kultura merkezi”n bibliotekası kabletti Akademik Todur ZANETtän büük baaşışları: “Gagauziya (Gagauz Yeri) avtonomiyasına yol (patretlerdä)” hem “ Seçmä yaratmalar. 60 yaşına” kiyatlarını hem da “Ana Sözü” gazetasının sayılarını, angılarını bizä getirdi “Ukrayna Gagauzları Birlii” kurucusu Vasiliy KELİOGLU. Pek sevindik! Nekadar da ileri gitmesin, zamana görä, tehnologiyalar en ii duygu insan kableder ozaman, açan kendi elinnän açêr kiyadı da sayfa-sayfa okuyêr yonu ya da geçirer gözdän. Vasiliy KELİOGLU bildirdi, ani bölä baaşış kabledeceklär şkolalarda, neredä üürenerlär gagauz dilini, bibliotekalar (Gagauz kultura merkezi paylaşacek). Üürenicilerä deyniTAA DERINDÄN
gagauz_kilimneri (4)
2013-cü yıldan beeri Gagauziyanın Aydar küüyündä “Gagauz kilimneri” festivali yapılmaa başladı. Altı yıl sıravarda bu festival Aydar küüyün Kurban günündä hem Büük Panaiya (Harman ayın (avgust) 28-zi, bu gündä Aydar küüyün Kisä Kurbanı) yortusunda ya ona karşı yapıldı. Ama bıldır bu adeti bozmaa başladılar… Bıldır “Gagauz kilimneri” festivali, Gagauziya Başkanın harțaklıına görä, Harman ayın (avgust) 18-dä yaptılar (bak: http://anasozu.com/ko-baarliim-gagauz-kilimneri-festivalinda-gagauzluktan-makarki-bisey-bozulmdik-kalsin/). Şindi sa Aydar küüyün adetini heptän bozdular da festivali bir uydurma gündä (Harman ayın (avgust) 9-da) onlain yaptılar. Bu gün Aydar küüyün Kurban gününä hem Büük Panaiya yortusuna pek uzakta kaldı.TAA DERINDÄN
albom_Gagauziya_kurkcu (7)
Gagauziyanın kultura yaşamasına eni bir gözäl sayfa yazıldı – gagauz bilim adamı Vitaliy KÜRKÇÜ kendi parasınnan çıkardı bir fotoalbom “Гагаузия/Gagauzia”. Fotoalbomun hem ona girän hepsi 1200 patredin avtoru Vitaliy KÜRKÇÜ kendisi. Canabisi açıkladı, ani fotoalbom için patretleri yaptı 19 Gagauziya küüyündä hem kasabasında iki ylın içindä. Bir yıl vakıt ta lääzım oldu bu gözäl malı hazırlamaa hem tipardan çıkarmaa. Fotoalbom çetin kaplı hem çift dilli: rusça hem angliyca. Onun 104 sayfası var. Tirajı – 600 taanä. Kiyadın hazırlanmasına yardımcı oldular Vasiliy DİMÇOGLU hem Anastasiya DİMÇOGLU. Not. Vitaliy KÜRKÇÜ duudu kongazda,TAA DERINDÄN
Teatru_avtobus (3)
Orak ayın (iyül) 28-dä, Komrat Kultura Sarayının önündeki meydanda olan sırada, Gagauziyanın iki teatrusuna da (“Dionis Tanasoglu” Gagauz Milli teatrusu hem “Saveliy KÖSÄ” Komrat munițipiy teatrusu) verildi birär avtobus. Bu işi yapmaa deyni kolaylık oldu 2018-ci yılın Canavar ayın (Oktäbri) 16-da Gagauziya Halk Topluşu tarafından kabledilän  “Gagauz dilinin kullanmak sferasının genişledilmesi için” Zakonuna görä, angısını hazırladılar GHT deputatları Elena KARAMİT, Ekaterina JEKOVA hem Mihail JELEZOGLU. “Gagauz dilinin kullanmak sferasının genişledilmesi için” Zakonuna görä kuruldu hem çalışêr “Gagauz Dili Fondu”, angısının parasınnan da bu iki avtobus (“Kıng Long” hem “Mercedes Sprınter”) satın alındılar.TAA DERINDÄN
Aya_Sofiya_
Türkiye Respublikası Prezidentı Recep Tayyip ERDOĞAN Kirez ayın (iyün) 4-dä emir verdi Aya Sofya muzeyin statusunu camiyä çevirmäk için konuyu incelemää. Da dün, Orak ayın (iyül) 2-dä Türkiye Administrativ Sudu aldı karar, ani İstanbul Aya Sofya muzeyin statusu var nicä diiştirilsin Türkiye Respublikası Prezidentı Recep Tayyip ERDOĞANın izininä görä, hem urguladaı, ani Türkiye Respublikasının kurucusunun Mustafa Kemal ATATÜRKün 1934-cü yıldan Aya Sofiya soboruna muzey statusu verilmesi için izini kuvettä kalêr, bildirer Radio Svoboda. Kendi Kararını Türkiye Administrativ Sudu onbeş gündän sora ofițial olarak cümnenin önünä çıkaracek. Not. Aya Sofya, BazilikTAA DERINDÄN