olimpiada_acilis

18.03.2017, tarafından yazılı , ANALİTİKA, CÜMNE BÖLÜMÜ, 453 KERÄ BAKILMIŞ

Gagauz dilindä Respublika Olimpiadası: gözelim açılıştan bayılmaklaradan, “ШЛЁНДРА”lardan hem ţıgaralardan “ПАСКУДА”laradan, hem da dil kesmesinädän kapanışadan!

XXVIII-ci Gagauz dilindä hem literaturasında Respublika Olimpiadası için annatmayı başlayaceykana, ilkin lääzım urgulamaa, ani 3 günün içindä, nekadar gitti olimpiada, “Ana Sözü” gazetasının saytından kaarä, hiç bir (!!!) Gagauziyanın saytlarında yarım laf ta yazılmadı bu pek önemni hem soluk gibi faydalı iş için. HİÇ BİR haber!!! Sora bir-iki özel saytta haber çıkıtı, ama BÜÜNKÜ GÜNÄDÄN Gagauziyanın öndercilerinin hem onnara izmet edän saytlarda yarım laf ta be ÖNEMNİ iş içi yazılmadı. Neçin acaba?

AÇILIŞ, GÖZELİN-GÖZELİ AÇILIŞ!
Baba Marta ayın 6-da, Kişinevun “Antioh Kantemir” liţeyindä başladı 28-ci Gagauz dilindä hem literaturasında Respublika Olimpiadası, angısında pay aldılar Gagauziyanın regional Olimpiadalarında 1-4 erleri alan 50 üürenci.

Olimpiadanın ofiţial açılışında pay aldılar hem nasaat ettilär olimpiada jurisinin başı Anna STOLETNEYA, Gagauziya üüredicilik Upravleniyanın başı Sofya TORLAK, akademik, poet Todur ZANET, olimpiada jurinin azası hem poet Galina SİRKELİ-KRİSTİOGLU.

Ofiţial nasaatlardan sora, Avdarma “D.ÇELENGİR” adına teoretik liţeyin üürencileri pek gözäl bir açılış konţerti gösterdilär, neredä gagauz dilini şannandırdılar. Konţerttä gösterildi gagauz hem moldovan halk oyunnarı, gagauz dili için peetlär annadıldı, teatrulu sţenkalar hem videolar gösterildi. Avdarma liţeyin direktoru Elena KARAMİT açıkladı, ani bu konţerttä pay aldılar liţeyin 42 üürencisi hem kimi üüredicilär, ani liţeyin çeşitli yaratmak studiyalarında zanaatlanêrlar.

Konţert hem 28-ci Gagauz dilindä hem literaturasında Respublika Olimpiadasının ofiţial açılışı başarıldı türküylän “Yaşa, Halkım!”. Türküyü çaldı Avdarma “D.ÇELENGİR” adına teoretik liţeyin üüredicileri. Salonda bulunan olimpiadacılar, onnarın üüredicileri, jüri azaları hem musaafirlär bu türküyü, ayaa kalkıp ta, şamar urmasınnan, karşladılar.

Olimpiadanın ofiţial açılışından sora Gagauziya üüredicilik Upravleniyanın başı Sofya Mihaylovna TORLAK ikram etti hepsini katılannarı bir tatlı masaylan.

Sora da olimpiadacılar yarışmaya başladılar.

“ШЛЁНДРА”lardan hem ţıgaralardan “ПАСКУДА”laradan
Olimpiada yarışmaları tamamnandıynan, olimpiadacılara “kultura” programası yapıldı – onnarı, bütün kasaba içindän geçirip, Kişinevun en yufka bir teatrusuna yolladılar. Gagauz uşakları bir saat siiretsinnär diil büük rus dramaturgların Çehovun yada Ostrovskiyin yaratmalarını, da dalsınnar (gagauz dili olimpiadasında!!!) halizdän zengin rus dilin içinä. Olimpiadacıları soktular bir kıstaf zala, da bir saadın içindä uşakların üstünä sţenadan ţigara içildi hem “ШЛЁНДРА”ylan “ПАСКУДА” gibi en “gözäl” rus laflar sölendi. Bu mu kultura!
Ne yokru mu nicä o paraya, ani harcandı bu “teatruya”, getirmää Kişneva gagauz teatrularını ya Komrattan, yada Çadırdan?

BİR YAVAN HEM BAYGIN İMÄK İÇİN DİLİMİZİ KESMÄÄ SAVAŞTILAR
“Kultura” programasından sora, olimpiadacılar lääzımdı buluşsunnar gagauz yazıcılarınnan hem poetlarınnan, hem da o buluşmada kendi peetlerini annatsınnar. O üzerä, ani teatrudan “Antioh Kantemir” liţeyinä yol uzadı, belliki bu buluşma biraz geç başladı. Olimpiada jüri başınnan hem “Antioh Kantemir” liţeyin direktorunnan annaştık, ani uşaklar avşam imeeni biraz geç iyeceklär. Ama…

Amaya geçmedään isteerim sölemää, ani gagauz yazıcılarınnan hem poetlarınnan buluşmada kendi yaratmalarını okudular poetlar Galina SİRKELİ-KRİSTİOGLU, Tatyana DRAGNEVA, Todur ZANET. Okundu burada poet Mila KURUDİMOVAnın yaratması da. Olimpiadacıların arasından peetlerini okudular genç poetlar İrina TANASOVİÇ (11-ci klas, Avdarma küüyün D. Çelengir adına teoretik liţeyi), Veronika ÇOLAK (10-cu klas, Kıpçak küüyün B. Yanakoglu adına teoretik liţeyi), Valentina GOTİŞAN (12-ci klas, Beşgöz küüyü, Çadır V.Moşkov teoretik liţeyi), Mariya BARGAN (Komrat M. Çakir kolecı).

Şindi AMA ya geçelim. Buluşmanın taman ortasında hem en gözäl vakıdında (saat altıda) ansızdan açıldı kapu, da Gagauziya üüredicilik Upravleniyasının zaametçisi Evgeniya YANÇOGLU bildirdi, ani uşaklar hemen imää girsinnär. Biz da bildirdik, ani buluşmayı kesmeyecez hem, ani var annaşma imeyi biraz taa sora imää. Kapu sert kapandı. Birkaç minuttan sora kapu gene açıldı, da zala hızlı girdi bir sert adam. Ne “tırt”, ne “drasti”, kendisini tanıtmadaan hemen dedi, ani uşaklar altı-edi arası isinnär lääzım. Sorduk canabisi kim – predstavitel ministerstvaymış. Adını sölämedi. Canabisinä da durumu annattık. İşitmää da istämedi! Biz da, yınadına, DİLİMİZ KESTİRMEDİK!

Herliim avşam imeendä kıırmalar hem kaurmalar olaydı, kendimizi kabaatlı bulaceydık. Ama imäk – iki kaşık baygın hem yavan kaşa, yarım patlacan hem bir stakan kompot. O imeyi uşaklar 10 minudun içindä yuttular. Lääzımdı mı bukadaradan ayıplıklan savaşmaa dilimizi kesmää!

OLİMPİADANIN KAPANIŞI
Baba Marta ayın 8-dä, Kişinevun “Antioh Kantemir” liţeyindä kapandı 28-ci Gagauz dilindä hem literaturasında Respublika Olimpiadası. Kapanışta pay aldılar Türkiye Kişinev Büükelçisi Hulusi KILIÇ eşinnän, Moldovada TİKA ofisin koordinatoru Canan ALPASLAN, Gagauziya Başkanı İrina VLAH, Gagauziya üüredicilik Upravleniyanın başı Sofya TORLAK hem Moldovada zanaat uurunda üürenmesinin Milli agenstvosunun başı Anatoliy TOPALA.

Olimpiadada enseyennerä verildi diploma hem para baaşışları. Ayrıca, kendi tarafından, para baaşışları olimpiadada enseennerä verdilär Türkiye Kişinev Büükelçisi hem Gagauziya Başkanı da.

Bundan kaarä Olimpiadada ilk üç erleri alan üürencilär gagauz dilindä nota “10” koyulacek, da onnar bu predmetta ekzamen vermeyeceklär.

Bikidä olimpiadacılara bir konţert gösterildi.

ÖZEL NOT. UŞAKLARI NEÇİN ZEETLEDİLÄR?
Gagauz dilindä hem literaturasında Respublika Olimpiadası pek önemni hem yortulu bir iş. Ama neçin onu Kişinevda yapêrlar, açan olimpiadacılar hem olimpiadanın juri azaları hepsi Gagauziyadan? Moldova üüredicilik ministerstvonun bir-iki bürokratı için mi? Osa bizi gülmää almaa deyni mi?

Bakın, uşaklar hem üüredicilär Olimpiadaya etişmää deyni, o günü pek erken yola çıktılar. Valkaneş rayonun Ütülü küüyündän uşaklar taa gecä dörttä kalkmışlar, Kişineva vakıdında etiştirmää deyni. Da sora, avşamneyin dörttä, 12 saat sora, aaç karına, ilk yarışmaya katıldılar! Ama bundan ileri bayılmaa başladılar. Bunun için mi Olimpiada Kişinevda yapılêr? Osaydı o iş için mi, ani uşaklar hem üüredicilär, çemodannarlan, sumkalarlan sırtında, Kişinev içindä olimpiadaya mı etişsinnär?

Ani Gagauziyadan bukadar insan Moldova üüredicilik ministerstvonun bir-iki bürokratın yanına getirtmää deyni, beki taa islä o bürokratlar, kaldırıp kıçlarını, Gagauziyaya olimpiadacıların yanına gelsinnär. Osa diil mi ölä? Ozaman afedin, yanıldım!

Todur ZANET, akademik, poet Gagauziya Millli Gimnanın avtoru

BİR CUVAP YAZIN