Hocalı genoțidın kurbannarını anmak sırasında pay aldılar Azerbaycan Respublikasının Moldovada Büükelçisi Ülvi BAKHŞALİEV hem Büükelçiliin personalı, Türkiye Kişinev Büükelçisi Uygar Mustafa SERTEL, Komrat Türkiye Respublikasının Başkonsulu Eda GÜÇ, Kazahstan Respublikasının Moldovada Büükelçiliin temsilcileri, Gagauziyanın Çadır, Komrat hem Valkaneş kasabaların primarları, Gagauziya Halk Topluşun deputatları, Avdarma küüyün istoriyası muzeyin kurucusu İgnat KAZMALI hem muzeyin zaametçileri, cümne hem kutura insannarı.

Hocalı genoțidın 34-cü yas sırası başladı kurbannarı anmak bir minutluk sessiz saygıylan.

Sırada nasaat edän Azerbaycan Respublikasının Moldovada Büükelçisi Ülvi BAKHŞALİEV urguladı, ani “1992-ci yılın Küçük ayın (fevral) 25-26 gecesindä armän silählı bölükleri, ozaman Hankendi kasabasında erleşmiş olan SSRBnın (Sovet Soțialist Respublikaları Birlii) 366-cı motorlu ateşçilik polkun yardımınnan, bastılar 23 757 kişik Hocalı kasabasını da, cellatlar gibi, bir kabaatsız kıydılar üzlärcä insanı. Armän bölükleri dört taraftan Hocalı kasabasına urdular hem 613 canı kıydılar. O cannarın arasında vardılar 374 adam, 106 karı, 70 ihtär, 63 ta uşak. Silählı bölüklär tarafından 1275 kişi dä esir alındı. Büünkü günädän 150 kişi dä kara kayıp sayılêr. Bu XX-ci asirin sonunda insannaa karşı yapılan bir barbarlık oldu”.

Yaslı sıraya katılannar tanıştılar burada kurulan hem Hocalı genoțidını annadan bir patret sergisinnän. Sıradan sora hepsi yollandılar Avdarma küüyün “Acı köşesi” Memorialına, neredä çiçek koydular 1946-1947 yıllarda Sovet rejimı tarafından zorlan yapılan Aaçlıın kurbannarın anmak taşlarına.

Bakmadaan ona, ani Vengriyada bu yazılara ““Rovásírás” damgaları” (“Runik yazıları”) deerlär, adamnar köklerini unutmamışlar, çünkü Orhon yazıları – bu 1891-ci yılda rus bilim Vasiliy Vasilyeviç RADLOV tarafından Orhon deresinin kenarlarında bulunan yazılar hem onnar runik yazıların aylesindändir.

Gagauzlara da isteeriz taa bir kerä sölemää: Unutmayalım, ani Vasiliy RADLOVun üürencisi Valentin Aleksandroviç MOŞKOV Orhon yazılarını yaratan halk için bölä yazdı: “Demeli ki, bütün bu açıklamalardan var nicä karar almaa ani, o halk, kimindi Orhon yazıları, rus letopislerinin “torki” yada “uzı” halkı hem gagauzlar – hep o halktır. Onun adı Oguzlar – türk yada torki adlı büük bir halkın sadä bir soyunun adı…”

Türkiye Prezidentı Recep Tayyip ERDOĞANın teklifinä görä hazırlanan bu Karar proektı, Uzbekistanın Semerkand kasabasında geçän UNESCOnun 43-cü genel Konferențiyasında 2025-ci yılın Kasım ayın 3-dä kabledildi hem 1893-cü yılda Orhon yazıların anaktarının bulunması dünneyä bildirilän gün – Kırım ayın (dekabri) 15-şi – “Dünnä Türk Dili Aylesi Günü” olarak kabledilmesi bildirildi.

Eridir urgulamaa, ani ilk kim 1893-cü yılda Orhon yazıların alfavitına anaktarı buldu oldu daniyalı bilim adamı, lingvist, istorik, profesor Vilgelm THOMSEN. Sora da 1894-cü yılda bu yazıları okuyan ilk adam oldu rus bilim adamı, türkolog, voctokoved, etnograf, arheolog Vasiliy Vasilyeviç RADLOV (Friedrich Wilhelm Radloff), 1891-ci yılda Orhon yazılarını bulan kişi hem o yzıların 10-dan zeedä bukvasına anaktar uygulayan. Vasiliy RADLOV hepsi Orhon yazılarını söktü hem tiparladı.

XIX-cu asirdä gagauzları aaraştıran Vasiliy RADLOVun üürencisi rus bilim adamı hem etnografı Valentin Aleksandroviç MOŞKOV Orhon yazılarını yaratan halk için bölä yazdı: “Demeli ki, bütün bu açıklamalardan var nicä karar almaa ani, o halk, kimindi Orhon yazıları, rus letopislerinin “torki” yada “uzı” halkı hem gagauzlar – hep o halktır. Onun adı Oguzlar – türk yada torki adlı büük bir halkın sadä bir soyunun adı…”

102 yıl geeri, 1923-cü yılın Canavar ayın (oktäbri) 29-da Mustafa Kemal ATATÜRKün teklifinnän Türkiye Cumhuriyetini (Türkiye Respublikası) kuruldu.

Türkiyedä hem bütün dünneydä bu günü “29 Ekim Cumhuriyet Bayramı” olarak bakılêr.

PATRETTÄ: “Cumhuriyet Bayramı”n 10-cu yılı kutlamakta.

Harman ayın (avgust) 9-da, IX-cu Hun-Türk Kurultayı çerçevesindä olan Vengriya Parlamentın maasuz toplantısında, parlamentın tribunasına buyur edildi Türk İşbirlii hem Koordinaţiya Agenstvosunun (TİKA) Başkan Yardımcısı Dr. Mahmut ÇEVİK, angısının oradan nasaatı pek önemni oldu hem Vengriya deputatların tarafından hoşluklan kabledildi.

Vengriya Parlamentın tribunasından TİKA Başkan Yardımcısı Dr. Mahmut ÇEVİK urguladı: “pek önemni, ani Türk dünnääsı birlik, barabarlık hem dayanışma içindä bulunêr”.

Dr. Mahmut ÇEVİK belerledi, ani “TİKA olarak ortaya koyduklarları proektlarlan bu birlää ileri dooru da katkı vereceklär”.
Not. Türk İşbirlii hem Koordinaţiya Agenstvosunun (TİKA) katkısınnan olan IX-cu Hun-Türk Kurultayı Vengriyanın Bács-Kiskun Bölgesinin Bugac kasabasının kenarında 2024-cü yılın Harman ayın (avgust) 9-11 günnerindä geçer. Bu Kurultayda bütün dünnäändan türk kökenni soyların temsilcileri katılêrlar.

Taa ileri, VI-cı Hun-Türk Kurultayı için, 2008ci yılda biz annattıydık: https://anasozu.com/tika-zaametinnan-vi-ci-hun-turk-kurultayina-yolculuk/.

Ali ŞAMİLlän tanıştım 1988-ci yılda Bakuda, nereyi beni çaardıydı ozamankı dostum, “Azerbaycan halk frontu”n azası Agası MAMEDOV, angısı taa tanıştırdı beni o vakıtlarda “Azerbaycan halk frontu”nun öndercilerin hem Azerbaycan halkının aydınnadıcıların çoyunnan, kimin arasında vardılar Abulfaz ELÇİBEY, Ali ŞAMİL, Becan FARZELİYEV, filosof Asif EFENDİEV, poet  Halil Rza ULUTÜRK, araştırıcı Aydın MAMEDOV, yazıcı Elçin EFENDİEV, poet Vagif Bayat ÖNERDİ, yazıcı hem jurnalist Reşad MECİD hem taa çok başkaları.

Lääzım sölemää, ani Ali ŞAMİL kafadarlarınnan ömür boyunca Azerbaycan hem bütün türk dünnäsı halklarına izmettä bulunêr, savaşêr Sovetlär rejımı tarafından param-parça edilän türk halkların arasında dostluk hem kultura köprüleri kurmaa, gelecektä büük türk birliinä temel koymaa.

O yıllarda, bitki gölmeeni vereräk, Ali ŞAMİL çok çalıştı, ani Bakuda üürenän gagauz studentları yalnız hem yabancılıkta kendilerini duymasınnar. O bütün ömüründä gagauz folklorunu hem gagauz yazıcılarını dünneyä annattı.

Şindi da, «В поисках диссидентов» kiyadı için birkaç laf söleyip, sıra geldi Canabisinä borcumuzun bir parçacıını geeri çevirmää.

«В поисках диссидентов» kiyadı Bakuda 2018-ci yılda tipardan çıktı hem, nicä yazılı ilk başta, annadêr “Azerbaycanın patriotları için, angıları Vatanın aydın gelecää için düüşärdilär hem kendi yolunda çok zorlukları hem köstekleri aşardılar hem, ruhlarınnan düşmeyip, ilerledärdilär düüşmeyi hem kendilerinin bu işinä candan baalıydılar”. Nicä annaşılêr kiyadın başlıından, onda

annadılêr Sovet vakıdında Azerbaycanda disidentlik için hem o disidentlär için.

Sovet rejımı hem kuvettä bulunannar, diil salt Azerbaycanda, ama hepsi SSRBda, HKVD, MGB hem KGB organnarını kullanıp, savaşrdılar kırmaa hem yok etmää bu türlü insannarı, kapayıp onnarı kapannara, zındannara hem psihiatriya bolnițalarına, oralarda ezip hem kırıp onnarı . Bu iş ta yardım etmediynän, rejim kullanardı kolonizatorların hem diktatorların metodlarını: en kaavilerini sındırmaa, sındaramarsan – öldürmää, liderleri genetika uurunda kırmaa, onnardan eni boy duumasın deyni, da kalan sürüyü, sesleyici kul yapıp, istedii gibi kullanmaa.

Te nicä o metodika için Ali ŞAMİL kiyatta yazêr: «Когда я работал над статьями, вспомнил документальный фильм, который посмотрел в советское время. Там рассказывалось о том, как в меховой фабрике не позволяли давать потомство диким животным, которые не приспосабливались в клетках, пытаясь освободиться и сопротивляться сотрудникам. Таких быстро убивали. А тех, кого приучили, в дальнейшем спаривали и получали потомство. Кажется, что они изучили этот метод у колониалистов и диктаторов. Колонизаторы также разными способами уничтожали тех, кто не подчинялся рабству, чтобы рождённые от них дети не стали борцами за свободу и не сражались против них».

«В поисках диссидентов» kiyadını yok nicä raat hem suuk üreklän okumaa. O zulumnuklar hem baskılar, ani yapılmış kiyatta annadılan insannara karşı, gözünün önündä açılêr hem tikenneder etlerini. Kiyadı okuyarak, görersin, ani avtorlar becermişlär, hiç bişeyi düzeltmedään, göstermää bizä azerbaycan halkının kahramannarını, ani Vatanı için canını kurban koymuşlar.

«В поисках диссидентов» kiyadı, ențilklopedika uurunda yazılarlan, annadêr 1956-86 yıllarda sovet rejımına hem kolonializmaya karşı direniş gösterän, kendi Vatanı için canını baaşlayan azerbaycan halkının 87 oolundan 21-ri için. Ne yazık ki, Azerbaycan baamsız olduunan sora, bu insannarın can kurbannarı devlet tarafından dooruyca tanınmamış hem onnarın aydın çalışmalarına bu günädän devlet tarafından eterli haklar verilmemiş.

Saa olsunnar kiyadın avtorları Aziza ŞAMİL hem Ali ŞAMİL, ani bu aydın kahramannarın için annattılar azerbaycan halkına hem dünneyä, bununnan onnarın hakkını verip.

Todur ZANET

(soldan) (?), “Azerbaycan halk frontu”n reviziya komitetın başkanı Becan FARZELİYEV, (?),“Azerbaycan halk frontu”n lideri hem gelecektä Azerbaycanın prezidentı Abulfaz ELÇİBEY, Agası MAMEDOV (ayakça), Todur ZANET, poet Vagif Bayat ÖNERDİ (ayakça), 1989 y.

Ali ŞAMİLlä (solda) hem krım tatar yazıcısı Yunus KANDIMOVa “GAGAUZLAR” plastinkasını annadarkana.

2018-ci yılın Harman ayın (avgust) 10-12 günnerindä Vengriyanın Bugac kasabasında geçti VI-cı Hun-Türk Kurultayı hem bu Kurultayların 10-cu yıldönümü kutlandı. Bu sırada pay aldılar 20 devlettän hem avtonomiyalardan 27 türk kökenni soyların temsilcileri. Kurultayın baş sponsorlarından birisi TİKA oldu. TİKA Balkannar hem Dou Evrupa Daire Başkanı Dr. Mahmut ÇEVİKin hem da TİKA Budapeşt ofisi koordinatorluun zaametlerinnän burayı Balkannardan 14 kişilik bir bölüm insan geldi. Onnarın arasında vardılar Mehdi GURRA (Arnautluk), Durmuş ARDA (Bulgariya), Rifat FEJZİÇ hem Sadmir HADZİJİÇ (Karadaa), Ahmet VAROL hem İusein İBRAM (Romaniya), Necat AHMET (Grețiya), Mehmet hem Kıvanç ALDEMİR (KKTC), Todur ZANET (Gagauziya, Moldova), Salih MURAT, Tahsin İBRAHİM, Murteza SULOOCA, Numan ARUCH (Makedoniya).

Kurultay başlamasından öncä, Harman ayın 9-da, TİKA Budapeşt ofisi koordinatorluu kurmuştu pek gözäl bir Vengriyaylan tanışma programası. O programaya görä, iki günün içindä, tanışmak oldu Budapeşt kalesinnän hem Țitadelinnän, burada bulunan “Gül baba Mezarınnan” hem da kaledän açılan panoramaylan. Hep o günü gezi yapıldı Estergon kasabasına, neredä tanışmak oldu buradakı kaleylän hem muzeylän, kale içindä Kafedral soborunnan, camiylän hem camidä bulunan muzeylän.

Ertesi günü, Harman ayın 10-da, yolumuz Zigetvar kasabasınaydı. Burada, Macar-Türk dostluk parkında olan ekskursiyada, baş iildtik Osmannı Padişahı Kanuni Sultan Süleymanın ruhuna yapılan anmak erinä hem tanıştık ortak pamätniklän, ani koyulmuş Mikloş ZRİNYİya (Zigetvar kalenin asker başına) hem Kanuni Sultan Süleymana (Zigetvar kalensinin almasında raametli olan Osmannı Padişahına). Hep burada Zigetvar kalensinnän, burasının muzeyinnän hem burada bulunan camiylän tanıştık. Şaştık ona nicä vengriyalılar koruyêrlar diil salt kendi istoriyasını, ama saygıylan koruyêrlar o istoriyayı, ani burada Osmannı imperatorluun 145 yıllık var olmasınnan baalı.

Hep o avşam vardık Bugac kasabasına. Burasının parkında kurulan masalarda vengriya milli imeklerinnän ikram edildilär burayı gelän delegațiyalar hem onnara selämnamaylan hem açılış sözlerinnän danıştılar Bugac kasabasının primarı Laszlo SZABO hem Vengriyanın “TURAN” fondun başkanı Andriaş Zsolt BİRO. İmek sırasında sțenadan erindeki muzıkantlar macar (vengr) milli muzıkasını çaldılar. Arada musaafirlär da, kendi türkülerini çalıp, oyun oynadılar.

Gecä, imektän sora, hepsi musafirlär, ev saabilerinnän bilä, geçtilär Hun-Türk Kurultayın parkına, neredä onnarı karşladılar evelki asker rubalarına giimni insannar hem atlılar, fakellarlan ellerindä hem Kurultayın büük daulu sesi ötmesi altında geçirdilär baş meydanın tribunalarına. Birazdana meydanın ortasında üç büük ateş tutuşturuldu hem atlılar gösterisi oldu. Bununnan VI-cı Hun-Türk Kurultayı açılmış oldu.

VI-cı Hun-Türk Kurultay için annatmaa deyni, ilktän isteerim annayasınız nekadar büük iş bu. Harman ayın 11-dä gözümüzä büük bir er açıldı. Hun-Türk Kurultayların 10-cu yıldönümü için Kurultay aulunda 100-dän zeedä yurta kurulmuştu. Hepsi bu yurtalar çeşitli uur içindi. Çoyunda onnarın kalardılar kurultayda pay alan askerlär hem delegațiyalar. Kimilerindä TİKA, Kazahstan, Turkmenistan, Kirgizistan hem başkaların sergileri vardı.

Bundan kaarä bir tarafta kuruluydu “Attilanın Yurtası” – dünneyin en büük yurtası. Burada erleştiriliydi “Tuna hem Tisa arasındakı Hunnar” sergisi, neredä vardı arheologiya hem antropologiya êksponatları, ani kazılarda bulunmuştular.

Kurultaya giriştä hepsini karşlardı iki tarafta duran asker divanı hem uzun direklerdä erleştiri hun hem türk halkların evelki simvolları. Kurultayın baş meydanın dolayında da dalgalanardılar Turan halkların büünkü bayrakları, angıların arasında vardı Gagauziyanın da bayraa.

İki günnük Kurultayın yarışma programasında vardı atlı okçuların “Turan kuboona” yarışması, yayan okçuların ok atması, kılıç duêlleri, arapnik patlatması, atlı duancılık gösterisi, atlılar yarışması, orta Aziyanın “Kökbörü” sportu (açan atlılar biri birlerindän koçu kapêêrlar), güreş hem atlı güreş hem başka. Bundan kaarä Kurultayın baş meydanında oldu insținirovkalar evelki cenk düüşlerinä.

Harman ayın 11-dä VI-cı Hun-Türk Kurultaya geldi Vengriya Parlementın spikerı Laszlo KÖVER, angısı Vengriyanın “TURAN” fondun başkanı Andriaş Zsolt BİROylan hem TİKA Budapeşt ofisin koordinatoru Ayşe SARAÇlan birliktä Kazahstan, Turkmenistan, Kirgizistan, Azerbaycan hem başka devletlerin yurtalarını gezdilär hem oralarda büük saygıylan karşlandılar. Bundan kaarä “Attilanın Yurtası”na gittilär, neredä Andriaş Zsolt BİRO annattı oradakı sergi êksponatları için.

Kurultayın baş meydanına döndüynän, burada başladı büük asker paradı. Evelki asker rubalarına giimni askerlär (300 kadar yayan hem 100 kadar atlı), öndä bayraklar, daulların düülmesinnän hem buynuzların ötmesinnän, ardı-ardı meydana çıkıp, bir sıraya dizildilär. Bu asker paradın önündä, onnara hem hepsinä kim bulunardı Kurultayda danışarak, nasaat ettilär: Vengriyanın “TURAN” fondun başkanı Andriaş Zsolt BİRO, Vengriya Parlementın spikerı Laszlo KÖVER, Bugac kasabasının primarı Laszlo SZABO, TİKA Budapeşt ofisin koordinatoru Ayşe SARAÇ. Konuşmalar bittiynän atlılar paradın hem protokolun önündä sıravardı hem ikişär kerä Turan halklarını bayraklarını geçirdilär. Belliki, o bayrakların arasında vardı Gagauziya bayraa da. Nedän sora Kurultay işini ilerletti.

Kurultayın bilim dokladları için Büük bir çadır kuruluydu. Burada vardı nicä seslemää dokladları istoriya, arheologiya, genetika hem politika için. Burada Harman ayın 12-dä Vengriyanın “TURAN” fondunun  Türkiyenin Örük Türkmen federațiyasınnan bir işbirlii annaşması imzalandı.

Bütün Kurultay zamanı Kurultayın konțert sțenasından konțertlar da gösterildi: şaman daul programasından hem macar (vengr) muzıkasından bütün 27 Turan halkının muzıkasınadan hem türkülerinädän.

İsteyennär vardı nicä çeşitli suvenirlar bulsunnar hem alsınnar büük bir çarşıdan, ani kuruluydu Kurultayda. O çarşının yanında vardı nicä datmaa Turan halkının milli imeklerindän hem içkilerindän.

Harman ayın 12-dä, avşamneyin, VI-cı Hun-Türk Kurultayın sonuçları açıklandı hem “Kurultay ateşin” yakılmasınnan Kurultayın kapanışı oldu. Alınan statistikaya görä Kurultayda bulunmuş 182 bin insan.

Kısmetimä burada tanıştım Avstriyada yaşayan türk adamınnan Rıdvan ÖZTÜRKlän. Canabisi giimniydi evelki oguz asker rubasına. Yalvardım bana izin versin o rubaları ölüçiim. Açan Canabisi giidirdi bana o OGUZ asker rubalarını canım sık-sık başladı düülmää, zerä duydum o uzaklardan, binnän yıl eveldän gelän, dedelerimin askerlik ruhunu.

Akademik Todur ZANET

Not. Şükür ederim başta TİKA Balkannar hem Dou Evrupa Daire Başkanı Dr. Mahmut ÇEVİKä, TİKA Kişinev ofisin zaametçilerinä, başta TİKA Budapeşt ofisin koordinatoru Ayşe SARAÇ olarak bu koordinatorluun hepsi temsilcilerinä Reka İLLESa, Gergo Mate KOVACSa, Zoltan KATONa hem Elnur İSMAYILOVa işin gözäl organizațiyası hem can sıcaklıkları için, angısınnan karşladılar hem altı gün bizimnän ilgilendilär.

Arhiv dokumentleri gösterer, ani ozamannar, bakmadaan ne dinä, ne milletlää, cengi ensemää deyni omuz-omuza kalktırlar Türkiyenin bütün insannarı: türklär, çerkezlär, kurtlar, lazlar, arablar, armennar, gagauzlar, slavlar, hepsi, kimin canı hem ruhu yanardı kendi vatanı için. O yanmak ta ensemää kuvet verdi.

Herliim Gagauziya Bütündünnä gagauzların Kongreslerindä hepsi gagauzların istoriyasını yazmaa karar aldısaydı, Çanakkale cengindä enseyiş için kan dökän gagauzları da anmamız lääzım.

Çanakkale cengi için film burada: http://xn--anakkaleninevlatlar-4xb78m.com/#!/

Büün tiparlêêrız Türkiyenin Diyarbekir  kasabasından poetın Abdulkadir Nur GÖRDÜKün o uzak günnär için dastanın. Tiparlêêrız Türkiye türkçesindä, kimsey bir laf deyämesin deyni.

ÇANAKKALE KARDEŞLİK DESTANI

Kim bilir nerden gelmiş, burda tüfek çatıyor.
Bazen yıldız misali, güneş gibi batıyor.
Geçilmez oldu çünkü, destan Çanakkale’ de,
Diyarbekir’den Şeyhmus, Muş’tan Hasan yatıyor.

Sülüsü Erzurum’dan almış, arslan dadaşım.
Aydın’dan efe gelmiş, Eleziz’den gardaşım.
Okullar tabur olmuş, sınıflar ise bölük,
Yol vermemiş düşmana, bu yüzden diktir başım.

İstanbul’dan, Bingöl’den, Sivas’tan, Sakarya’dan.
Kosova’dan, Bağdat’tan, Hatay’dan, Trakya’dan.
Kopup gelen evlatlar yan yana sonsuza dek,
Malatya’dan. Yozgat’tan, Samsun’dan, Kütahya’dan.

Elliyedinci alay, üçüncü taburdaydım,
Onbirinci bölükten Mehmetcik’tir ön adım.
Temel, Şamil, Haydar’ım, gidip geri dönmeyen,
Baran’ım, Ertuğrul’um, meçhul asker soyadım.

Seyit onbaşı biziz, Yahya çavuş özümüz.
Harcımız birdir bizim, tevhittir ön sözümüz.
Türküm, Kürdüm, Arabım, Lazım, Çerkezim sence?
Nedir paylaşılmayan, neden kördür gözümüz.

Nerede gönül dostu görürsen sor, ben oyum.
Selahaddin Eyyubi, Veys-ül Karan’dan soyum.
Hacı Bayram Veli’den, Yunus’ tan kültürümüz,
Pir Sultan’lar şahımız, Mevlana’dandır huyum.

Şafak vakti duruldu namaza hep beraber,
Yerle gök kucaklaştı, bayram gibiydi her yer.
Geri dönmek yok dedi gür sesiyle kumandan,
Mabud’a son yakarış dillendi, illa zafer.

Hücum ettik beraber, Allah Allah diyerek.
Çok zaman oruç tuttuk, boş iftar bekleyerek.
Ne mümkün karavana, kim bulmuş ki çorbayı,
Bazı gün kuru ekmek, çoğu gün şükrederek.

Erat, son tekmilini Rabbine verdi elden.
Cennet kokusuydu bu, gelen sabah yelinden.
Nuri paşa seslendi, hakkın helal et asker.
Melekler cevapladı, her birinin dilinden.

Toz, dumanla çökerken, Kanlıdere’ye gece.
Buradan sağ çıkmanın adı çok zor bilmece.
Başka başka olsa da türkümüz, ağıdımız.
Kelimeyi şahadet değil mi en son hece?

Mermi ve top sesleri, ninni gibiydi sana,
Gaziler selam durdu, şu kefensiz yatana.
Dursun gelmiş Rize’den, Halil ise Urfa’lı.
Kime yetmez bu toprak, kim sığmaz bu vatana.

Doktor Dimitri son kez seslendi kınalıya,
Ali çavuş, benim’çin dua edin Tanrı’ya.
Bana gavur demeyin, mezarım sizle olsun,
Sinenizde kalayım, gömün Gelibolu’ya.

Şahlandı Anadolu’m, koştu mahşer yerine.
Minnettarız, kahraman neferin her birine.
Eller kalksın duaya, hepsine rahmet olsun.
Kadından erkeğine, komutandan, erine.

Bir daha yaşanmasın böyle zorlu savaşlar.
Ne acılar çekilsin ne de dökülsün yaşlar.
Mecbur olsak o başka, geliriz aynı ruhla,
Korkuyu korkutmuşuz, şahittir dağlar, taşlar.

Aynı bahçenin gülü, aynı renktir kanımız.
Tek başına biz dersek, eksik kalır yanımız.
Mühürdür Çanakkale, kardeşlik tesciline.
Ortaktır kaderimiz, ortaktır vatanımız.
Abdulkadir Nur GÖRDÜK,
Türkiye, Diyarbekir  

Pridnestrovyada büükelçilärlän diişmäk günün 220-ci yıldönümü büük kutlamaklarlan geçti. Yortulu meropriyatiylar Dubosar kasabasında oldu. Orada pay aldılar Moldovada Türkiye Büükelçiliin birinci seketari Orhan IŞIK, Moldovada Rusiya Federaţiyasının Büükelçiliin elçi-sovetnii Vsevolod FİLİPP, Pridnetrovyenın dış işleri ministrusu Nina ŞTANSKİ hem Pridnetrovyenın başka öndercileri.

Selemlarkana musaafirleri Dubosar rayonun öndercisi Êduard KANŢELOVİÇ urguladı, ani kimi gipotezala görä, Dubosar kasabasının adı türk köklerindän çekiler. O üzerä Canabisi danıştı Türkiye Büükelçiliin birinci seketarinä tekliflän, ani bu uurda hem kasabanın kurulma günün bulmasında aaraştırmalarda Türkiye yardımcı olsun.

Yortunun kutlamaları başladılar Dubosar muzeyindä serginin açılmasınnan. Bu sergidä gösteriliydi o vakıdı annadan eksponatlar hem kartinalar. Kolekţiyalarda vardı eski paralar, türk lüleleri hem çölmekleri.

Sora Nistru deresindä gösterildi teatru oyunu, ani annadardı 220 yıl geeri olan günün olaylarını. Artistlär giimliydilär o vakıdın kostümnarına. Onnar gösterdilär ozamankı diplomatika sırasını: büükelçilerin gelmesini hem karşılamasını. Sıra ölä geçti: derenin kenarında Osmannı imperiyasının hem Rusiya imperiyasının kostümnarında insannar diziliydi. Ayırı kayıklarda geldilär büükelçilär Mihail KUTUZOV hem Mustafa RAŞIM Paşa. Onnar çıktılar kenara hem yollandılar çadıra dooru. Çadırın içindä büükelçilärlän diişmäk sırası oldu.

Teatru oyunu bittiktän sora, kasabalılar hem musaafirlär Dubosarın Ênergetik parkına geçtilär. Burada Moldovada Türkiye Büükelçiliin birinci seketari Orhan IŞIK hem Moldovada Rusiya Federaţiyasının Büükelçiliin elçi-sovetnii Vsevolod FİLİPP açtılar bu olayın 220-ci yıldönümünnän ilgili bir anmak taşı. Açılış konuşmasında sayın Orhan IŞIK urguladı, ani “220 yıl geeri iki imperiya arasında barış kuruldu. Büün da – işbirlii hem barış vakıdıdır”. Sayın Vsevolod FİLİPP açıkladı, ani “Bu olay – iki devlet için pek önemlidir”. Nina ŞTANSKİ sa urguladı, ani “Pridnestrovyenın ozaman Rusiya imperiyasına eklenmesi bu tarafın ilerlemesini tetikledi”.

Sora hepsi musaafirlär hem ev saabileri kurdular bir aleyä, neredä ektilär tuya aaçlarını. Bundan sora da şennik programası başladı. Pridnestrovyedan hem Gagauziyadan ansamblilär hem artistlär kendi programalarını gösterdilär. Milli aullar imeklärlän üündülär hem ikramnadılar.

Not. Kirez ayın (iyün) 4-dä Pridnestrovyada büükelçilärlän diişmäk sırasının 220-ci yıldönümünü annadan iki poçta markası damgalandı  Bu yılın Ceviz (sentäbri) ayında Tiraspolin İnstitutunda bu önemli olaylan ilgili halklararası “II-ci Ekaterina dönemi: Rusiya hem Pridnestrovye” bilim konferenţiyası olacek.

Pridnestrovye basının haberlerinä görä yazıldı