Başka türk milletleri katılımcıların arasında bu festivaldä pay aldılar Gagauziyadan kultura insannarımız Mariya hem İvan ARNAUTlar hem dä Kazayak Kultura Evin direktoru Mariya TAKA. Ukrayna gagauzlarını da temsil etti türkücüyka Nataliya DENİZ. Gagauz hem gagazuça türkülerdän hem oyunnarından kaarä, festivaldä gagauzların el ustalıı da gösterildi: kultura insanımız Mariya ARNAUT gagauzlarda yapaa işlemesi uurunda bir master-klas gösterdi.

“V MİLLİ YAYLAQ FESTİVALI” çerçevesindä insannara zanaatlar köşesi kuruldu, türk milletlerin okçuluk, atlı koşuları, zorhana (atletika gimnastikası – nışan “AS”), güreş gibi milli sportları gösterildi, milli muzıka hem folklor gösterileri yapıldı.

Nicä dä bıldır, bu Şölendä gagauzları genä temsil etti Komrat Kultura Evin zaametçileri hem Komrat “Kadınca” ansamblisi. Bundan kaarä Gagauziyadan bu kultura sırasına kendi sergisinnän katıldı Çeşmä küüyün muzeyi dä. Bu insannar hem kuruluşlar hepsi birliktä tanıştırdılar Şölenä gelän insannarı gagauzların kulturasınnan hem halk adetlerinnän.

“29. Türk Boyları Kultura Şöleni”n gala gecesindä, gagauz boyundan kaarä, pay aldılar Azerbaycan, Başkurtistan (RF), Daastan Kumuk (RF), Gruziya Borçalı, İran Kerkük, İrak Musul,

Kirkuk (İran), Kabardin (RF), Kazak Uygur, Kırgızstan, Kosova, Makedoniya hem Romıniya Tatar temsilcileri boylarından oyun ansamblileri, angıları gösterdilär halk muzıkasınnan, oyunnarını hem kostümnarını gözterdilär.

İrmi dokuzunculaa olan bu Şölen halizdän oldu türk boylarının bir kultura birleşmesi hem kaynaşması sırası hem dik bayraklı yortusu.

Gagauziya kultura Upravleniyası kanadı altında bulunan Gagauziyanın regional Galereyası taa kurulduu saadından büünkü günädän bütün kuvetlän çalışêr tanıtmaa hem korumaa Gagauziyanın kultura varlıını hem zenginniini, birleştirer kulturamızı sevenneri hem kulturamıza izmet edenneri: resimcileri, el ustalarını, yazıcıları, muzıkacıları, bilimcileri, kultura adamnarını hem insannarını.

Galereyada işleyän insannarın zaametlerinnän hazırlanan resim, patret, el malların hem başka incäzanaat dallarında sergilerlän, burada yapılan türlü tombarlak masalarlan, master klaslarlan, kiyat tanıtmalarınnan, Gagauziya en üüsek uurlarda dünneyä tanıdılêr hem gösteriler.

Eridir urgulamaa, ani büünkü gündä bu Galereyada toplu hem korunmakta bulunêr 391 taanä kultura malı: resim, jivopis (yaalı boya), akvarel (sulu  boya), grafika, patret hem el ustalık malları.

“Ana Sözü” gazetası olarak, bütün ürektän kutlêêrız Gagauziyanın regional Galereyasının zaametçilerini hem Gagauziya kultura Upravleniyasını bu gözäl yıldönümünnän. Hepsinä – Saalık Allaa versin!

Pek başarılı hem dolu geçän “I-ci Bütündünnä gagauzların Kongresi”ndä pay aldılar ABD (Amerika Birleşik Devletleri), Azerbaycan, Braziliya, Belorusiya, Bulgariya, Grețiya, Kanada, Rusiya, Türkiye, Ukrayna h.t.b. devletlerdän gagauzlar.

Annaşıldıydı, ani bu Kongreslär 3 yılda bir kerä yapılacek. İlkin ölä dä oldu. Taa iki kongres buna görä yapıldı: II-ci Kongres – 2009-cu yılın Harman ayın (avgust) 18-19 günnerindä; III-cü Kongres da – 2012-ci yılın Kasım ayın (noyabri) 2-3 günnerindä.

IV-cü Kongres lääzımdı olsun 2015-ci yılın Kasım günnerindä. Ama olmadı, zerä 2015-ci yılda Gagauziyanın başına getirildi kendisinä hiç bir kerä gagauzka demeyän, bulgar kökenni bir Başkanka da o, saklı sıtma gibi, alttan, bu düzeni bozdu.

Kendi çorbacılarının hem kendisinin gagauz canı olmayan canından izin alıp hem türlü yalannar uydurup, IV-cü Kongres ertelemää başladı. Bu beterä haliz gagauzlar ona baskı yapmaa başladı da insannarın bu baskısı üzerinä IV-cü Kongresi, zar-zor, 2017-ci yılın Hederlez ayın (may) 5-6 günnerindä yaptı da işi bununnan bitirdi.

2018-ci yılda artık V-ci Bütündünnä gagauzların Kongresi lääzımdı olsun. Ama olmadı! Neçin? Neçin, zerä Başkanka lääzımdı çöbünü paraylan doldursun. Türlü yalannar uydurup: ba ekonomika, ba saalık durumu, ba kendisinin keyfi sebepinä, V-ci Kongresi yapmaktan kaçtı hem, hep bu sebeplerlän, “Bütündünnä gagauzların Kongres”larnı ekonomika forumnarına çevirdi. Bir uydurma hem kendisinin cöbinä para getirän, ölä denilän, “Invest Gagauzia” ekonomika forumu ortaya çıkardı da bununnan Kongresleri heptän kökledi.

2021-ci yılda VI-cı hem 2024-ci yılda VII-ci Kongreslerä sıralar hiç gelmedi dä. Onnar olmadı, onnar yalancılıklan bizdän, GAGAUZLARDAN, çalındı! Bu hırsızlıın esabını kimdän soracez!

İrmi yıl geeri birleştik, sora yalancılıklan param-parça olduk! Siz sä deersiniz Kişinev kabaatlı.

Akademik hem poet Todur ZANET, Gagauz Millli Gimnanın avtoru

Bu unudulmaz opera debütu için Marina RADİŞ bölä annadêr: “İrmi yıl geçti, ama bişey unudulmadı: o rolümnen bütünneşmeyi büünkü günädän duyêrım! Spektakldän iki saat öncä kendimi duymaz oldum. Sade soluumu hem sesimi duyardım. O avşam sţenada Marina yoktu – sade Violetta Valeri vardı. Kendimä geldin spektaklinin bitmesindän bir saattan sora.

Benim üüredicilerimin yaardımınnan, bän bilärdim ne yapmaa!

İvan Vasilyeviç KVASNYUKa çok şükür ederim, ani bana opera vokalının dünnesini açtı hem herzaman pek dikkatlı hem duyguluydu. Svetlana Georgievna POPOVAya, teatrunun dirijörkasına, muzıkaylan, frazirovkaylan, dinamikaylan hem muzıka aracılınnan duyguları göstermää deyni, pek çok bilgiyä borçluyum. Eleonora Konstantinovna KONSTANTINOVAya aktör ustalıı için temel bilgileri, opera zanaatının nüanslarını hem stil duygusunu üürettii için şükür ederim”.

Moldova Respublikasında “Maestru în Artă” (“İncäzanaatta Maestro”) Marina RADİŞ  (bak burada) duudu Gagauziyanın Kazayak küüyündä 1982-ci yılın Küçük ayın (fevral) 2-dä. Başardı Kişinevdakı Muzıka Konservatoriyasını (şindiki Muzıka, teatr hem resimcilik incäzanaatları Akademiyası). 2005-ci yıldan beeri Moldova Opera hem balet Teatrusunda, solistka olarak, çalışêr hem burada çeşitli operalarda baş rollerin partiyalarını çalêr.

Hepsinä, kim bu aar saatta hem günnerdä yanımızda bulundu, kendi acızgannık duygularını bizä bildirdi hem hepsinä, kim MAMUya saygı gösterdi, MAMUnun ölüsünü kaldırmaa hem onunnan prost olmaa geldi, candan-ürektän şükür ederiz.

Sizin acızgannıınız hem can sıcaklıınız yardımcı oldular bizä bu BÜÜK hem AAR kayıbın acısını taa ilin geçirmää. Hepsinizä saa olun.

Saygılarımnan, Todur ZANET

Dizgincä hem Gemlik primariyaları arasında bu dostluk hem kardaşlık annaşması 2022-ci yılda yapıldı. Bu annaşma çerçevesindä Gagauziyaya buyur edilän Gemlik delegațiyasında vardılar Gemlik primar yardımcısı Durmuş USLU, primariya Soveti azaları Tolga SARIŞEN, Sabahattin KUL, Murat YAVUZ, Mehmet ÖKSÜZ hem dä priimariyanın zaametçisi Ahmet DAĞ.

Gagauziya Dizgincä küüyün Kurban günü hem kurulmasının 214-cü yılını kutlama programasında vardı Kurban sofrası, türlü kultura sıraları, sport yarışmaları, gagauz milli imeklerin gösterilmesi hem dadılması. Bundan kaarä programa sırasında kutlanıldı evliliklerinin 50 yılını tamamnayan çiftlär.

Kutlamaların ofițial açılışı yapıldı ev saabisi Dizgincä primarın Vasiliy KAPSAMUNun nasaatınnan.

Kutlama programasından öncä, adetä görä, hepsi insannar Dizgincä küüyün Kurban sofrasına buyur edildilär. Burada söz alan Gemlik primar yardımcısı Durmuş USLU kutladı dizgincileri bu büük günnän hem açıkladı, ani onnara Gemlik halkının hem Gemlik primarının Şükrü DEVİRENin selämnarını getirdilär. Canabisi urguladı, ani Gemlik delegațiyası Dizgincä küüyün Kurban günü kutlamalarına üçüncü kerä katılêr hem iki primariya arasında kardaş ilişkileri yıl-yıldan taa da kaavileşer.

Eridir sölemää, ani Gemlik delegațiyasının Gagauziyaya vizitı sade Dizgincä küüyündä bulunmasını kaplamadı. Bundan öncä Türkiyedän musaafirlär Kongaz küüyünä hem Komrat kasabasına gittilär hem oralarda türlü görüşmelerdä bulundular.

Gagauziya bücetından kultura için ayırılan paraya görä yapılan bu kostümnarı Svetlıy küüyün “Sheri dans” oyun kolektivına getirdi hem verdi Gagauziya kultura Upravleniyasının başı Marina SEMÖNOVA.

“Sheri dans” oyun kolektivı sțenada 2018-ci yıldan beeri hem Tatyana KARA önderciliindä Svetlıy küüyün Kultura Evindä zaametlerini götürer.

Büünkü gündä bu kolektivın horeografiya studiyasında 65 insan pay alêr.

Bu konțerttä Vitaliy MANJULlan barabar sțenaya çıktılar artistlär, artistkalar hem ansamblilär: Mariya BUZACI, İrina DRAGU, Tatyana MİTİOGLU, Pört PETKOVİÇ, Gagauziyanın kymetli “Düz Ava” türkü hem oyun ansamblisi, “Karanfil” oyun ansamblisi, “Kolay Seslär” vokal studiyası hem “Sevda” folklor kolektivı.

Konțert sırasında Vitaliy MANJULu 55-ci yıldönümünnän kutladılar Gagauziyanın Kultura upravleniyasının Başı Marina SEMÖNOVA, Gagauziya İspolkomu Predsedatelin yardımcısı İlya UZUN, Gagauziya Halk Topluşun geçici Başı Nikolay ORMANCI, Gagauziyanın kymetli “Düz Ava” türkü hem oyun ansamblinin artistika önderciykası Maestro Tatyana ŞÇEGOLEVA, Komrat Kultura Evin direktoru hem yubilärın kızkardaşı Marina MANJUL.

“III-cü Makom incäzanaatında Halklararası Forumu”n açılışını yaptı Uzbekistan Respublikasının Prezidentı Şavkat MİRZİÖEV. Nedän sora söz aldılar UNESCO hem İSESCO temsilcileri. Festivalin tantanalı açılışı ilerledi büük hem gözäl bir konțertlan hem başarıldı şaşılacek feyerverklän.

“III-cü Makom incäzanaatında Halklararası Forumu” çerçevesindä Namanganda yapıldı “Dou makamatın eni tendențiyaları: adetlerin hem inovațiyaların uygunnuu” bilim-praktika konferențiyası. Bu konferențiyada pay alan hem doklad okuyan Amerika, Avstriya, Azerbaycan, Belarusiya, Bosniya-Gerțegovina, Bulgariya, Büük Britaniya, Franțiya, Golandiya, İndiya, İran, Kanada, Kazahstan, Latviya, Litva, Malaziya, Mongoliya, Nepal, Pakistan, Rusiya, Şvețiya, Tadjikistan, Turkmenistan, Türkiye, Uzbekistan, Üülen Koreya hem Vengriya devletlerindän bilim adamnarın arasında, Moldovayı hem gagauzları temsil ederäk, burada kendi dokladını “Gagauz folklorunda “Makáma” literatura janrasının örnää olan şalvir hem dolandırıcı Kösenin obrazı” okudu Akademik Todur ZANET.

Bundan kaarä Akademik Todur ZANET baaşladı bu konferențiyayı hazırlayan Yunus Racabi adına milli muzıka zanaatı institutun rektoruna İldar ŞERMANOVA kendi tarafından hazırlanan hem TİKA yardımınnan tiparlanan 6 tomnuk “Büük Gagauzça-Rusça Sözlük” takımını.

Forum zamanı unudulmadı kultura programası da. Ona görä ekskusiyalar yapıldı “Evelki Axsikent kasabası” gök altında açık muzeyä, Sırdarya derisinin kenarına hem Namanganın “Zahiriddin Muhammad Bodur başçası”na (“Güllük parkı”), neredä taman geçmişti Halklararası çiçek festivali.

“III-cü Makom incäzanaatında Halklararası Forumu” başarıldı büük bir kapanışlan, neredä pay aldı Uzbekistan Respublikasının kultura ministerliin ministrusu Ozodbek NAZARBEKOV. Kapanışta Makom incäzanaatında ustalıını gösterän hem ödül kazanannar kutlanıldı.