2021.01.22,Ana Sözü TARAFINDAN YAZILI, POLİTİKA BOLUMU
2021-ci yılın Büük ayın 21-dä Moldova Konstituțiya sudu aldı Karar, ani 16.12.2020 günü Moldovanın parlamentında kabledilän “Moldova topraklarında dillerin çalışması için” № 234 Zakonu, neredä rus dilin geniş kullanılmasına yol açılardı, Konstituțiyaya uymayan bir zakondur. Bunda hiç bişey şaşılacek yok, çünkü, nicä biz taa ileri yazdıydık Moldova parlamentarlıı hem daavacılık sisteması büük bir cambazlıktır – isteyän istediini yapêr. Bu uurda teatrular dinnener. Ani Moldova Konstituțiya sudu rus dilini nestesinä oturdacek hiç birinin şüpesi yoktu: ne soțialistlerin, ani kendilerini “rus dilli insannar için düşünän” göstererlär, ne romın vatandaşlarının, ani parlamentta deputat
TAA DERINDÄN Kırım ayın (dekabri) 24-dä Moldovanın eni seçilän Prezidentı Maya SANDU emirä getirildi. Emir sırası oldu Moldovanın Respublika Sarayında, Moldova Parlamentının hem Konstituțiya Sudun ortak toplantısında, neredä pay aldılar toplantıya buyur edilän Moldovanın eski prezidentları, diplomatlar, politika, din hem kultura insannarı. İnagurațiya sözündä eni Prezident Maya SANDU kendisinin keezi olan birkaç uuru açıkladı. Onnarın arasında Evropaya integrațiya yapmaa, oligarhları ahıra koymaa, hırsızları kapana kapamaa, insannara islää yaşamak vermää, bütün halkın prezidenti olarak, azınnıkları arkaya almaa. Kendi sözündä, romıncadan rusçaya, ukrayıncaya hem gagauzçaya hem bulgarcaya geçip, birkaç cümläylän danıştı burada yaşayan ruslara, ukrayınnara. Gagauz
TAA DERINDÄN Beş yıl sıravardı Gagauziya Başkanı İrina VLAH deyärdi, ani Gagauziyada devlet dilindä lafedelim, ama bir kerä bilä o devlet dilinä moldovan dili demedi. Romın dili da demärdi, zerä bilärdi, ani ölä deyärsä, Başkannaa ikincilää seçilmeyecek. Moldovan dilinä romın dili demää “utanardı”. Ama şindi “utanmak” bitti, maska düştü da nun halizdän suratı taa bir kerä açıldı. Büünkü gündä, açan gagauzların imikelerini emän hem ezän Soțialistlär, başlayıp Prezidentliktän, herbir politika uurlarında kuvedi kaybederlär, onnarın Gagauziyada en büük torpedası, flügerin keezini diiştirip, hemen eni kuvetlerin yannarına dooru döndü (bak: https://www.youtube.com/watch?v=odV-6AQJb-4&feature=emb_logo). Nicä halizdän bir karı,
TAA DERINDÄN (Haber saat 16:30 enilendi) 06.12.2020. Kişinevun “Büük Milli Toplantısı” meydanında geçti miting, angısını topladı Moldovnanın eni seçilän prezidentı Maya SANDU hem ona yakın partiyalar. Mtingta teklif ediler aktarmaa büünkü Pravitelstvoyu hem Parlamentı, daadıp, orayı eni seçimnär yapmaa. Mitingçılar baarardılar: “Pravirelstvoyu erä!”, “ŞORu hem DODONu kapana!” “Parlamenta eni seçimnär isteeriz!” Mitingın sonunda kabledildi Rezolüțiya, neredä isteniler Moldova Pravitelstvosu kuvettän atılsın, Moldovada enidän Parlament seçimneri olsun hem Kırım ayın (dekabri) 3-4 günnerindä “Şor-Soțialistlär” koalițiyası tarafından Parlamentta kabledilän “Amerika Birleşik Devletlerinä (ABD) verilän Respublika stadionun erini geeri almaa” hem “Moldovanın informaţiya Slujbasını SİSı (eski
TAA DERINDÄN Artık altı buçuk yıldan zeedä, başlayıp 2014-cü yılın Çiçek ayın (aprel) 15-dän beeri, gagauzlara adêêrlar, ani Moldova Parlamentında kabledilecek “3 zakondan gagauz paketı” Zakonnarını, angıları lääzım korusunnar Gagauziyayı hem onun yok edilmesinä köstek koysunnar, baalayıp o zakonnarı Moldova Respublikasının Konstituțiyasına. Da te bu iş oldu, ama yarısınadan: 2020-ci yılın Kırım ayın (dekabri) 3-dä Moldova Parlamentında eni kurulan “Şor–Soțialistlär” partiyaları arasına koalițiya, badaşıp, bu üç zakonu birinci okumakta kablettilär. Zakonnar bunnar: 328. Законопроект о внесении поправок и дополнений в некоторые законодательные акты (Закон № 436/2006 о местном публичном управлении — статьи
TAA DERINDÄN (Haber saat 21:00 enilendi) 2020-ci yılın Kasımın 15-dä olan Moldova Prezidentı seçimnerinin II-ci turunda, bületennerin 100% sayıldıktan sora, belli oldu, ani seçimneri “Çalışmak hem Birlik” partiyasının kandidatı Maya SANDU kazandı. Maya SADNUda 57,75% oy var. Kendisini baamsız gösterän kandidata, Moldovanın eski prezidentına İgor DODONa 42,25% oy verildi.
TAA DERINDÄN Moldova Seçim Komisiyası prezidentın seçimnerinin bülütennerinin 100%-nı saydı. Son açıklamalara görä I-ci turda 36,16%-län ensedi “Çalışmak hem Birlik” partiyasının kandidatı Maya SANDU. İkinci oldu baasız değutat İgor DODON – 32,61%. Kalan kandidatlarda proțentlär bölä: Renato USATIY – 16,90%; Violetta İVANOV – 6,49%; Andrey NASTASE – 3,26%; Oktavian ȚIKU – 2,01%; Tudor DELİU – 1,37%; Dorin KİRTOAKA – 1,20%. Prezidentın seçimnerindä hiç bir kandidat 50%-tän zeedä oy alamadı için, Moldovayı seçimnerinin II-ci turu bekleer, neredä Maya SANDU hem İgor DODON arasında seçim olacek. Moldova zakonnarına görä, II-ci tura nekadar da seçimci
TAA DERINDÄN Moldova Seçim Komisiyasının (MSK) açıklamasına görä Kasımın 1-dä Moldova Prezidentın seçimnerindä pay aldı 42,67% seçimci. Hiç bir kandidat 50%-tän zeedä oy alamadı. Bu üzerä Kasımın 15-dä Moldova Prezidentı seçimnerinin II-ci turu olacek hem orada iki kandidat pay alacek – Maya SANDU hem İgor DODON. MSKnın 02.11.2020 günün saat 07:00 açıklamalarına görä seçim bölümnerin 99,67% protokolları inceledi hem buna görä şindilik oylar bölä payedildi: Maya SANDU – 35,96% İgor DODON – 32,74% Renato USATIY – 16,94% Violetta İVANOV – 6,52% Andrey NASTASE – 3,26% Oktavian ȚIKU – 2,01% Tudor DELİU –
TAA DERINDÄN 2020-ci yılın Kasımın (noyabri) 1-ndä Moldovada Prezidentın seçimnerini geçer. İnsannar lääzım ayırsınnar 8 kandidattan bir Prezidentlı: 1. Renato USATIY (“Bizim partiya”) 2. Andrey NASTASE (“DA” Platforması) 3. Tudor DELİU (MLDP) 4. İgor DODON (baamsız) 5.Violetta İVANOV (“ŞOR” partiyası) 6. Maya SANDU (“Çalışmak hem Birlik” partiyası) 7. Oktavian ȚIKU (Milli birlii partiyası) 8. Dorin KİRTOAKA (“UNİREA” bloku) Moldova zakonnarına görä seçimnär sayılêr olmuş herliim onda hepsi seçimcilerın ⅓ payı alırsa. Kandidat, seçimneri taramaa deyni, lääzım katılan seçimcilerin 50%+1 oyunu alsın. Birinci turda birisi taramarsa, ozaman Kasımın 14-dä ikinci tur olacek.
TAA DERINDÄN Canavar ayın (oktäbri) 19-da Gagauziyada Aaçlık kurbannarı Anmak Günü bakıldı. Küülerdä, şkolalarda, muzeylerdä, bibliotekalarda, başka cümne kuruluşlarında o kara günnär için yaslı sıralar oldu. “Gagauziyada 1946-1947 yıllarda aaçlık kurbannarını Anmak Günü”ndä büük yaslı sıra oldu Avdarma küüyün istoriya muzeyindä. Çeşmäküüyündä açıldı Aaçlık kurbannarını Anmak Memorialı. Küülerin çoyunda büük yaslı sıralar oldu, üürencilär üüredicilerinnän bilä açlıkta ölennerin toplu mezarlarına gittilär hem çiçek koydular. Halk, büük acıylan hem sancıylan, andı kendi kurbannarını. Ama Gagauziya Başkanından İrina VLAHtan Aaçlık kurbannarı için bir çıt ta çıkmadı. Gagauz halkın aaçlık kurbannarı için ne bir acızgannık
TAA DERINDÄN