LİTERATURA BOLUMU

Olimpiada_gagauz_dili_2016_yazicilarlan_bulusmak
Hederlez ayın 4-dä Gagauz dilindä hem literaturasında Olimpiadada pay alan üürencilär gagauz yazıcılarınnan buluştular. Olimpiadacılarlan buluşmaya geldilär Gagauziyanın anılmış yazıcıları hem genç poetlar: Vasiliy FİLİOGLU, Prakovya FİLİOGLU, Todur MARİNOGLU, Mercanka (Mariya KAPAKLI) Elena MOKANU, Pötr MOYSE, Anjela MUTKOGLU, hem Todur ZANET. Herbir poet hem yazıcı okudu kendi yaratmalarından örnekleri hem üürencilerin soruşlarına cuvap etti. Kendi yaratmaklarını okudular olimpiadacılar da: Tatyana DRAGNEVA (Çeşmä küüyü), İrina TANASOVİÇ (Avdarma) hem başkaları. Buluşmanın sonunda, uşakların teklifinä görä, ortak bir patret yapıldı.TAA DERINDÄN
pedkolec_grisa_sipcu

2016.04.11,Ana Sözü TARAFINDAN YAZILI, CÜMNE, LİTERATURA, LİTERATURA ÖMÜRÜ BOLUMU

Bölä gençlär – Bucaan zenginnii!

(Mihail ÇAKİR pedagogika kolecında 10-cu Master-klas) Poeziya, nicä muzıka insanın canına danışêr, üreeni dalgalandırêr. Poeziya – ses hem duygu büülenmesi, üüsek simfoniya dalgasında can açıklaması, duygu dünnesi, neredä üüsek laflar yaşêêr da candan cana geçer. Peet yazması – Allahtan vergi. Da, eer o sana veriliysä, onu lääzım dooru, becerekli kullanmaa, çok çalışmaa, ki bu ustalık uurunda becermeklerin hem ustalıın açılsın, ilerlesin. Artık beş yıl sıravardı Komrat Mihail ÇAKİR pedagogika kolecında üürenicilerin poeziya uurunda ilk adımnarında, peet yazmasında yardımnar için Master-klas yapılêr.  O master-klaslarda üürencilerä yardımnarı verer anılmış gagauz poetı, akademikTAA DERINDÄN
Galea_Kristioglo

2016.03.31,Ana Sözü TARAFINDAN YAZILI, LİTERATURA, PROZA BOLUMU

Sadä acızgan candan bölä yaratmalar duêr

Gazetamızın okuycuları bilerlär hem tanıyêrlar Galina Dimitrievna KRİSTİOGLOyu nicä bir talantlı poetı hem pedagogu Canabisi çok yıllar açık cannan hem yanar üreklän üüreder Komrat “Mihail ÇAKİR” adına pedagogika kolecın üürencilerini gagauz dilinä hem literaturasına, haşlêêr onnara Ana Vatan hem Gagauzluk duygularını, verer kolayını üürencilär kopmasınnar köklerindän hem ömürdä haliz insan olsunnar. Büün Galina Dimitrievna KRİSTİOGLOyu tanıştırêrız Canabinizlerä nicä yazıcıyı, sürüp önününzä iki pek duygulu hem büük literatura maanalı annatmasını, zerä bu türlü yaratmalar sadä acızgan candan duêrlar. Acızgannık Küüdä yaşardı bir çok uşaklı, çalışkan, genç aylä. Nicä da çoyu onnarTAA DERINDÄN
ibrahim_turkhan

2016.03.31,Ana Sözü TARAFINDAN YAZILI, LİTERATURA, TÜRK DÜNNÄSINDAN ŞİİR BOLUMU

Toprak kokulu düşlär

Türk yazıcısı, poet,  akademik çevirici, üüredici, İbrahim TÜRKHAN duudu 1972 yılda Türkiyenin Büyüktatlı kasabasında. Universitetı 1998 yılında başardı. Çok dilleri biler. Türk dünnäsının büük poetların hem yazıcıların yaratmalarını Türkiye türkçesinä çevirdi hem kiyatlarını tiparladı. Kendisinin 10-dan zeedä kiyadı var. GÜZ AKIP DÖKÜLER AUÇLARMA -I- Güz akıp dökülür auçlarıma, Kalendarin savurulan yapraklarından. Güneş kuvedini çoktan kaybetti, Solan ateş gibi çırpınıyor tan. Yısınmaz, poyraza çalınan canım, Vulkan yutsam bilä heptän kaynayan. Bahçama dalan güz, paasını istiyor; Boşçasında ar sancı hem güz lüzgärdän. İinä acısına razıydım, osa Az diyni çuvaldız idim ardından! -II-TAA DERINDÄN
draganova_tanea

2016.03.31,Ana Sözü TARAFINDAN YAZILI, LİTERATURA, POEZİYA BOLUMU

Yok ucu cengin

Gazetamıza kiyattan: “Zaman hayır olsun. Benim adım Tatyana DRAGNEVA. Üürenerim Valkaneş teoretik liţeyindä. Yollêêrım Canabinizä şiirimi “Yok ucu cengin…”, tiparlayarsınız deyni onu gazetada”. YOK UCU CENGİN… Geçirer kocasını karı Gün duuarkan sap-sarı. Bir patret soktu koynusuna, Beki da diil pek boşuna? Sarmaştı, büülü, kocasına, Yaşlarını braktı omuzunda. Zavalı adam, uçup-gitti, Kalmadı onun izi. Yok ucu hiç bu cengin. Yaşamak olsa ilin. Silählar patlêêr susmaz, Adamnar öler durmaz. Karışêr gecäylän gün, Toz kaplêêr, nicä kurşun. Arkada durêr korku, Brakma, ecelim, koru. Kapadı gözlerini güneş, Doz-dolay giimni ateş. Bulutlar indi erä, SaklanmaaTAA DERINDÄN
zanet_avdarma_1
Baba Marta ayın 13-dä Avdarma “D.ÇELENGİR” adına teoretik liţeyin büük klaslarda üürencileri buluştular akademiklän, gagauz yazıcısınnan hem kultura adamınnan Todur ZANETlan. Buluşma başladı poetın Gagauziya için peetindän “Canım – Vatanım, Gagauziyam!”, angısını ekrandan okudu Gagauziya Başkanı İrina VLAH. Sora da “D.ÇELENGİR” teoretik liţeyin direktoru Elena Födorovna KARAMİT tanıştırdı zalda bulunannarı musaafirin yaşamasınnan hem yaratmak yolunnan. Başarıp o annatmayı poetın bu peetinnän: Bän kopmadım hiç halkımdan: Ne kahırdan, ne beladan, ne zorluktan. Yaslı günnerindä onunnan hep oldum, Kara kuvetlerä güüsümnän bän durdum, Öldüm da, dirildim da – birliktä, BÖLÄ ÖMÜR –TAA DERINDÄN
karaseni_aleksandr

2016.02.26,Ana Sözü TARAFINDAN YAZILI, LİTERATURA, POEZİYA BOLUMU

Uçtun gökä, kanatlandın, kapuyu sän kapadın

Aleksandr KARASENİ duudu 1981-ci yılın Küçük ayın 9-da Kongaz küüyündä. Başardı buradakı 4-cü şkolayı. Delikannı. Peet yazêr diil çoktan. Onun peetlerini annamaa deyni lääzım bilmää, ani Aleksandr KARASENİ yaşamasında üüsüz kaldı da bu üüsüzlük duygularını hem anasına sevgisini o yapraa döker. Bıldır Kasım ayın 8-dä Aleksandr KARASENİ “Gagauz şarabın yortusu” II-ci literatura konkursunnda 3-cü eri aldı.   Senin ellerin Senin ellerin, nasıl gül gibi. Sän, Anam, uyudardın beni sevgili. Sän, şafklı gözlerinnän, bakardın bana, Sıcak verärdin benim canıma. Uzun gecelär sän, Anam, göz kıpmazdın. Anacıım benim, beni sän brakmazdın. NasılTAA DERINDÄN
yalanci_georgi

2016.02.26,Ana Sözü TARAFINDAN YAZILI, LİTERATURA, POEZİYA BOLUMU

Canımdan uçsun, ko, bu şaşaılayacek süret

Poet Görgi YALANCI duudu 1991-ci yılda Gagauziyanın Kıpçak küüyündä. 2014-cü yılda başardı Kişinövdakı ULIM universitetın juridika fakultetını. Ana dilindä peet yazmaa çeketti taa küçük klaslarda. 2010-cu yılda gagauz literaturasında “Yaşamaya” adlı peet kiyadınnan debüt yaptı. Büünkü gündä jurnalist işleer. Ne isteerim İsteerim, kapunun önündä Baa yapraa fışırdasın, Bobamın pınarında Taazä sular hiç bitmesin, Uşaam gelsin okulundan, Gagauzça şiir yazsın. Dädunun aucundan – Tatlı kulluu o beklesin. Dostum zorda yardım etsin, Olsun, kimä inanmaa. Esabımız kaybelmesin – Unutmamaa ana topraa. İsteerim, sevdadan yanmaa, Her sabaa bana gülsün. Yattıykana – uyuklamaa: CanımıTAA DERINDÄN
eminesku_kiyadi_
Küçük atın 18-dä Komradın regional bibliotekasında oldu prezentaţiya Moldovalı yazıcının, çeviricinin hem jurnalistın Mihail LUPAŞKOnun kiyadına «Эминеску: поиск и загадка». Prezentaţiyada pay aldılar yazıcılar, kultura insannarı, studentlar hem üüredicilär. Kiyat «ЭМИНЕСКУ: поиск и загадка» topladı bir kapaan altına 3 dildä (romınca, rusça hem gagauzça) Mihay EMİNSEKUnun en anılmış “Luçafar” (Sabaa Yıldızı) poemasını. Bundan kaarä orada tiparlı büük romın hem moldovan poetı için meraklı publiţistika hem aaraştırma yazılarını. Prezentaţiyayı açtı Gagauziya kultura hem turizma Upravleniyasının baş zaametçisi Evgeniyä LÜLENOVA. Sora söz verildi kiyadı hazırlayana, Moldovanın anılmış publiţistına hem politologuna, bu kiyattaTAA DERINDÄN
KEMENÇECİ
Nadejda Panteleevna KEMENÇECİ, Valkaneştä A.Doljnenko Teoretik liţeyindä gagauz dili üüredicisi. Kendi işinä hem üürencilerinä büük sıcaklıklan hem havezliklän davranıp, burada artık 11 yıl çalışêr. Onun işindä baş prinţiplär –  sevgi, saygı, annayışlık hem uşaklarlan dostluk köprüsünü kurmak. Gün-gündän Nadejda Panteleevna kendi bilgilerimnän hem becerikliinnän üürenicilerinnän paylaşêr, terbiyedip onnarda ölä moral paalılıklarını, nicä cana yakınnık, insannık, işinä bütün üreklän dalmak h.b. Nadejda Panteleevna KEMENÇECİnin temel inancı: “Sadecä zengin ruhlu üürenci  var nicä büük bukvaylan İnsan olsun. Bu İnsanın da temelinin koyannarı – biz, üüredicilär”. Nedir yasamak? Eer sorarsanız bana – nedirTAA DERINDÄN