(Annatma) Nicä düşer gagauz halk masalları adetlerinä görä, neredä küülerä Kaz küüyü, Sopa küüyü, Kamçı küüyü gibi fasıl adlar veriler, biz da annatmamızda olan işleri, deyelim, Ahne adını taşıyan küüyündä geçirdik. Neçin bu küüyün adı bölä mi? Neçin zerä o günädän, angısı için annadacez, hep mayıl olardık onun gözelliinä, insannarının insannıına hem adamnıına, yavaşlıınan sıcaklıına hem bu mayıllıktan durmamayca bayılırdık. Onuştan, herkerä burayı geldiindä yada kimä sa onun için annadarkana, hep deyärdik: “Ah Ne küü-ü!” Ama bir kerä bu iş bozuldu, çünkü var ye laf “Bir uyuzlu koyun bütün sürüyü
TAA DERINDÄN Büük ayın (yanvar) 15-dä, büük romın poetın Mihai EMİNESKUnun duuma günündä Moldovada bakıldı “Milli kulturanın günü”, angısının çerçevesindä Kişinev “Mihai Eminescu” halklararası akademik Merkezindä, Akademik Mihai ÇİMPOYun (Mihai Cimpoi) Kişinev “Mihai Eminescu” halklararası akademik Merkezin başı Elena DABİJAnın modiratorluunda, yapıldı “Aazdan aaza geçeräk, benim adım asirercä ilerleyecek” (“Al meu nume o să-l poarte secolii din gură-n gură”) adlı büük bir sıra. Bu sıranın gündeliindä neredä vardı poetın byustuna çiçek koyulması, onun peetlerin okunması, türküleri çalınması, teatrulu kompozițiyaları, “O, üüsek gerçek…” adlı bilim simpozium hem eni çıkan hem taazä olan kiyatların
TAA DERINDÄN Türk dilinin hem kulturasının Büük izmetçisinin, bütün dünneyä anılmış olan poetın Yunus EMREnin ölmesinin 700-ci yıldönümünnän ilgili olarak, 2021-ci yıl UNESKO tarafından bu yıldönümün kutlaması yılı açıklanmıştı. Poet Yunus EMRE Türk literaturasının istoriyasında var hem kalacek en parlak hem en seçkin adlarından birisi, angısı halkının anmalarında silinmez bir iz braktı. Yunus EMREnin yaşaması uurunda pek çok bilgi yok. Salt biliner, ani o XIII-cü asirdä Türkiyenin Eskişehir kasabasında duumuş. O büük bir poettı hem erdän-erä gezän bir dervişti. Onun peetleri pek derin saklı annamaları açıklêêr. Yunus EMREnin taa bir önemnii var
TAA DERINDÄN 2022-ci yılın orak ayın (iyül) 7-dä tamamnanacek 100 yıl büük gagauz aydınnadıcının, yazıcının, poetın, dramaturgun, folklorcunun, muzıkacının, bilim aaraştırmacının Prof. Dr. Dionis Nikolaeviç TANASOGLUnun (07.07.1922 – 23.08.2006 y.y.) duuma günündän. Bu yıldönümünnän ilgili olarak Gagazuianın İspolkomu bu afta 2022-ci yılı Gagauziyada Dionis TANASOGLUnun yılı olmasını açıkladı. Alınan karara görä Dionis TANASOGLUyu hem onun zaametlerini anması için bir yılın içindä Gagauziyada tombarlak masalar, konferențiyalar hem açık uroklar yapılacek. Bundan kaarä kiyat hem patretlär sergileri düzenninecek. Dionis TANASOGLU duudu 1922-ci yılın Orak ayın 7-dä Çadır rayonun Kiriyet küüyündä. Çeketmä şkolayı başardı ana
TAA DERINDÄN Türkiyedä “Avrasya Yazarlar Birliin(AYB) “Bengü” yayınnarın “Gagauz kitaplıı” seriyasında tipardan çıktı poet Todur ZANETin “Ana Sözü” adlı peet kiyadı, kendi Facebook sayfasında bildirer AYB Başkanı Yakup ÖMEROGLU (bak: https://m.facebook.com/story.php?story_fbid=10159869409480238&id=569360237&sfnsn=mo). Todur ZANETin 230 sayfalık “Ana Sözü” adlı peet kiyadında yayınnandı poetın peetleridän seçmelär hem Canabisinin en önemni țitataları. Poetın yaratmalarını aşıklamaa deyni, kiyadın baş redaktoru Yakup ÖMEROGLU kiyadın kabına çıkarmış avtorun bu peetini: “Bän kopmadım hiç halkımdan: Ne kahırdan, ne beladan, ne zorluktan. Yaslı günnerindä onunnan hep oldum, Kara kuvetlerä güüsümnän bän durdum, Öldüm da, dirildim da – birliktä, BÖLÄ ÖMÜR
TAA DERINDÄN 2021-ci yılın Kasım ayın 25 – Kırım ayın 1-ri arasında Türkiyenin Bartın belediyesi (primariyası) tarafından düzennenän “Kiyatlan aydınaa” sözleri altında “24-cü Halklararası kiyat pazarı” (“24. Uluslararası Kitap Fuarı”) [birincisi 1997-ci yılda olmuş] geçti, nereyi 10 yayın evi katıldı hem kiyat sevän insannara 10 zeedä yazıcıylan buluşma yapıldı hem imza günneri oldu. Bartın belediyesi (primariyası) buyur edilmesinä görä bu kiyat pazarına gagauz yazıcısı Todur ZANET ta katıldı, angısının iki kiyadı “Avrasya Yazarlar Birliin “Bengü” yayınnarı sergi bölümündä tanıdıldı. Kiyatların birisi – “Aaçlık kurbannarı” dramaturgiya kiyadın Türkiyedä II-ci baskısı, ani 2020-ci yılın
TAA DERINDÄN Kırım ayın (dekabri) 1-dä yazıcıyka Aleksandra KRİSTOVA (Yularcı), Gagauziya Merkez bibliotekasında tarafından hazırlanan prezentațiyada, tanıştırdı okuycularını “Lüzgerä karşı” adlı kiyadınnan, neredä toplu peetlär, annatmaklar hem dramaturgiya denemeleri. Kiyadın prezentațiyasında pay aldılar Gagauziya kultura Upravleniyasının işçileri, yazıcılar, bibliotekacılar. Bu sırada kiyat için hem onun avtoru için pek çok gözäl söz sölendi. Aleksandra KRİSTOVA (Yularcı) duudu 1961-dä Çiçek ayın (aprel) 17-dä Avdarmada. 1978-ci yılda başardı orta şkolayı. 1982-ci yılda bitirdi Kişinev İon Kränga adına Devlet Pedagogika institutunu. 1982 yıldan buyanı yaşêêr Kongazçık küüyündä hem işleeri o küüyün gimnaziyasında. Evli. Üç uşaa var:
TAA DERINDÄN (Alegoriya annatması) Kaz küüyündä çok kaz vardı. Bu kazların olamsı da küüyä kaz adını verdiydi. Halizdän onun adı Yazlık küüyüydü, ama kazlar hepsini artık sınaştırdılar küüyä Kaz küüyü demää, zerä burayı gelän hepsi insannarı kaz sürüleri karşlardılar hem o sürülär raat-raat gezärdilär hererdä, neredä istärdilär – hererdä, neredä eşillik hem çaylamık otunnan semiz otu vardı. Kaz küüyünn kenarından, küüyün uzunnuuna, bir derecik geçärdi. Ama ölä olduydu, ani küüyün hem derä çayırının arasında bir şüşava yolu yapıldıydı da kazlar gündä iki kerä bu yolu geçärdilär: sabaalän – dereyä dooru kaçarak, avşamneyin
TAA DERINDÄN Ceviz ayın (sentäbri) 27-dä, Evropa dilleri Günündä, Kişinevyn “B.P. Hajdeu” bibliotekasında olan “Lafın büülülüü” („Magia Cuvântului”) dernää şerçevesindä yapıldı “II-ci Euceniu KOŞERİU (Eugeniu Coșeriu) Evropa dilleri evrenindä” Çevirmäk konkursun Premiyaları Galası sırası, angısı kuruldu Kişinev Devlet Universitetın literatura fakultetınnan ortaklıkta. Sırayı açtı Çevirmäk konkursun proektın kordinatoru Kişinev Devlet Universitetın profesoru, Dr. Hab. Viktoriya FONAR (Victoria Fonarı). Canabisi söledi neçin yapılêr bu konkurs hem urguladı, ani Premiyaları Galası sırası denk geldi iki önemni yortuya: Evropa dilleri Gününä (bakılêr Ceviz ayın (sentäbri) 27-dä) hem Halklararası şeviricilerin Gününä (bakılêr Ceviz ayın (sentäbri) 30-da).
TAA DERINDÄN Nataliya GAYDARLI duudu Kıpçak küüyündä 2000-ci yılın Canavar ayın (oktäbri) 7-dä. Başardı Kıpçaan S. I. Baranovskiy adına teoretik lițeyini. Şindi üürener Kişinövun “Nicolae Testemiţanu” Medițina Universitetindä (USMF). Okuycularımız tanıyêrlar bu genç poetı 2019-cu yılın Çiçek ayından beeri, açan gazetamızda seftä tiparlandı onun peetleri (bak: http://anasozu.com/alatla-yasamaa-gununu/ hem http://anasozu.com/alatla-yasamaa-gununu-2/). Şindi Nataliya geldi canabizlerinizä eni şiirlärlän hem eni fikirlärlän. Peet yazêêr dört dildä: gagauzça, romınca, angliyca, rusça. Nataliya GAYDARLI: “Bän pek hodullanêrım, ani benim ana tarafım – Gagauziya, ani ana-bobam üürettilär beni gagauz dilinä. Herbir eni insan, angısını bän karşılêêrım yaşamamda, tez üürener,
TAA DERINDÄN