KULTURA ÖMÜRÜ BOLUMU

ilya_filevin_olusu (1)
2024-cü yılın Kasım ayın 21-dä Gaguziya son yoluna uurladı anılmış gagauz  kompozitorunu, “Gagauziyanın kıymetli kultura zaametçisi”ni, “İncäzanaatta Maestro”sunu, “Mihail Çakir” ordenın kavalerını, türlü halklarası hem respublika ödüllerin saabisini, Gagauziyanın ofițial olmayan “Yaşa, Halkım!” gimnasının, Gagauziyada Hederlez yortusunun ofițial gimnasının – “Gagauziyada Hederlez” türküsünün, Komrat Devlet Universitetın hem Komrat kasabasının gimnalarının avtorunu, pek käämil, kıvrak, kırnak, delikat hem gülär üzlü insanı – İlya İlyiç FİLEVı (19.08.1956 – 19.11.2024). İnsannar raametli kompozitorlan prost olsunnar hem son yoluna geçirsinnär deyni, Gagauziya kultura Upravleniyası üstünä aldı hepsi zaametleri hem çalışmaları, da yakınnarı İlya İlyiçTAA DERINDÄN
yulian_filip_todur_zanet_komratta (0)
Moldova Respublikasının Etnika arası ilişkileri Agenstvosunun “Etnika arası ilişkilerini kaavileştirmäk (CRİn) programası çerçevesindä Romın dilin etnika bölümnerin arasında ilerletmäk için sıraya” görä Kasım ayın 18-dä Komrat kasabasının 4 üüredicilik kuruluşunda Moldova yazıcıları Yulian FİLİPlan hem Todur ZANETlän buluşmaklar geçtilär. Buluşmaklar başladı Komrat kasabasının Stepan TOPAL adını taşıyan “Masalcık” uşak başçasından, neredä, bu başçanın başının Anna Vasilyevna KROİTORun önderciliindä, pek gözäl bir kultura programası hazırlanmıştı. Buluşmaya gelän yazıcıları Yulian FİLİPı hem Todur ZANETi, hem dä Etnika arası ilişkileri Agenstvosunun başını Veçeslav REABÇİNSKİYi burada tuz-ekmeklän karşladılar. Sora, uşak başçasının kıvrak donaklı büükTAA DERINDÄN
sarap_yortusu_2024 (0)
Kasım ayın 9-da Komratta oldu Gagauziya öndercileri tarfından kurulan “Gagauz şarap yortusu”, ani erleşti hem geçti Komrat kasabasının baş meydanında. “Gagauz şarap yortusu – 2024” günü razgeldi bir suuk, çii hem çiskin havaya, ama, buna bakmadaan, meydanda şennik sıraları hem şarap datmaları sürdü. Komrat kasabanın baş meydanında bir fleşmob için bütün Gagauziyadan getirilän hem milli portulara giimni uşak ansamblileri taa erkendän meydanda diziliydilär. Havanın beterinä uşaklar üşüyärdilär. Onnarın çoyu kurtkalara hem çemberlerä sarılıydılar. Kimdä bunnar yoktu, yısınmak için biri-birinä sarmaşardılar ya da erindä oynamaa savaşardılar. Hepsi “saadıçları” hem “saadıç koltıklarını”TAA DERINDÄN
sarap_yortusu_2022 (4)

2024.11.09,Ana Sözü TARAFINDAN YAZILI, CÜMNE, KULTURA, KULTURA ÖMÜRÜ BOLUMU

Sıra geldi “Gagauz şarap yortusu”na

Büün, Kasım ayın 9-da, Gagauziya öndercileri tarfından kurulan “Gagauz şarap yortusu”ba sıra geldi da onu Komrat kasabasının baş meydeanında geçireceklär. “Gagauz şarap yortusu – 2024” sırasında, Gagauziya öndercileri kaymacıı aldıktan sora, insannara da teklif edilecek meydanda kurulan şarap fabrikaların mallarınnan hem küü aullarınnan tanışmaa, şarap hem gagauz milli imeklerindän datmaa. Bundan kaarä el ustaların sergileri kurulacek hem muzıka şennii olacek. Şarap yortusu saat 10:00-da başlayacek, ama onu ofițial açılışı saat 11:00-dä olacek. Buyurun!TAA DERINDÄN
Kasim_DSC_0730
Kasım ayın 7-dä gagauzlar bakêrlar en büük yortularından birisi – Kasım yortusu, KASIM günü (kışın çeketmesi), “Canavar yortuları”nan hem “Hederlez” yortusunnan (yazın çeketmesi) bilä, sayılêr gagauzların 3 en büük milli hem maanalı yortularından birisi. Kasım yortusu bakılêr Kasım ayın (noyabri) 7-dä, çünkü  “Hederlez” yortusu (yazın çeketmesi) Hederlez ayın (noyabri) 6-da bakılêr, kış ta – yarım yıldan sora, ama diil yarım yıl + 1 gündän sora çeketsin. Kasım yotrusunun haliz maanasını unutturmaa hem gagauzları Gagauzluktan koparmaa deyni, Gagauziyada kuvettä bulunannar hem onnara izmet edän beldän aşaa bilimci olannar Kasım yortusunu KasımTAA DERINDÄN
milli_biblioteka (4)
Canavar ayın 8-dä Moldova Respublikasının Milli Bibliotekası Biblioteca Naţională a Republicii Moldova / National Library of Moldova hem USM “Bogdan Petriceicu-Hasdeu ” romun filologiyası İnstitutun tarafından koordinațiya yapılan “Arhiva de voci” Milli Proektı „#ArhivadeVoci” çerçevesindä, yapıldı romun dilindä bir intervyu gagauz yazıcısınnan hem Akademiklän, jurnalistlän, dramaturglan hem folklorislän, gagauz lteraturasının hem teatrusunun en büüklerdän birisi olannan, gagauz dilini geliştirän “Ana Sözü” gazetasının baş-redaktorunnan, Gagauz Milli Gimnasının avtorunnan Todur ZANETlän. Bu buluşmanın moderatru oldu büük kultura insanı hem yazıcı İulian FİLİP. Vidioyu hem fotolorı yaptı Dr. Mariana Cocieru. Secția Audiovideoteca aTAA DERINDÄN
beşalma_muzeyi_gazeta_3_3_1
Beşalma küüyün Dimitri KARAÇOBAN istoriya hem etnografiya muzeyindän durmamayca yalannar ortaya çıkarılêr. Onnarı doorutmaa bıktık artık. Te geçennerdä bu muzeyin kurulmasınnan ilgili taa bir yalan tekrar ortaya çıkarıldı. Ceviz ayın (sentäbri) 18-dä Beşalma küüyün Dimitri KARAÇOBAN istoriya hem etnografiya muzeyin Facebook sayfasında (rus dilindä!) bölä bir yazı çıktı «16 сентября 1966 г. в с. Бешалма разрезали ленточку, открыли двери первого гагаузского музея, основанного Дмитрием Кара Чобаном. 17 сентября 2024 года музей им. Д. Кара Чобана отметил своё 58-летие». Yazdı bu yazıyı Lüdmila KARAÇOBAN. Saytta Canabisi kendisini “Administrator” olarak gösterer. DemeliTAA DERINDÄN

2024.09.24,Ana Sözü TARAFINDAN YAZILI, BİLİM, BİLİM ÖMÜRÜ, CÜMNE, KULTURA, KULTURA ÖMÜRÜ BOLUMU

Ortak Türk Alfaviti ortaya kuyuldu

Ceviz ayın (sentäbri) 9-11 günnerindä Azerbaycanın başkasabasında Bakuda olan Türk Dünääsı Ortak Alfaviti Komisiyasının toplantısında açıklandı, ani 34 bukvadan oluşan Ortak Türk Alfaviti kurulmasında annaşıldı. Komisiya açıkladı, ani “Ortak Türk Alfavitin hazırlanmasında türk dillerin lingvistika özelliklerini titizliklän elä alındı hem bu alfavittä dillerin ayırı fonetika özellikleri koyuldu”. Açıklayalım, ani 1991-ci yılda kurulan Ortak Türk Alfavitin ilk proektında gagauzların alfavitında olan hem gagauz dilin özelliini gösterän “Ä ä” bukvası alfavittä ayırı bir eri kapladıydı. Şindiki teklif edilän Ortak Türk Alfavitindä bu bukva azerbaycan dilindän alınan Әә (Ää) bukvasınnan yanında tırnak arasındaTAA DERINDÄN
mamucuumnan (0)
Ceviz ayın (sentäbri) 18-dä, Gagauziya kultura hem Gagauziya üüredicilik Upravleniyaların zaametinnän, Komrat Kultura Evindä oldu dev gibi büük bir prezentațiya gagauz literatura istoriyasında seftä çıkan gagauzça “Mamucuumnan kol-kola” hem romınca „Cu măicuţa de mânuţă” uşaklar için peet-boyama kiyadına. Poet Todur ZANETin gözäl, kırnak hem tertipli hazırlanan hem dä düzennenän “Mamucuumnan kol-kola” uşaklar için peet-boyama kiyadı – bu bir kiyadın içindä iki kiyat olan hem valet kalubuna erleştirän bir yaratma, angısını romın dilinä çevirdi moldovan poetı Titus ŞTİRBU hem gözäl resimnedi gagauz resimcisi Mihail ARABACI. Bu meraklı kiyatlan tanışmaa deyni, o günüTAA DERINDÄN
etno_tarakli (1)_1
Ceviz ayın (sentäbri) 14-dä Moldovanın Taraklı kasabasında oldu XXIII-cü “Çeşitliktän birleşmäk” “Etno Fest” Etnokultura festivali, neredä kendi adetlerini hem sıralarını gösterdilär Moldovanın üülen tarafında yaşayan bulgar, gagauz, ukrayin, moldovan hem başka milletlerin temsilcileri. “Çeşitliktän birleşmäk” Etnokultura festivali programasında vardı adetä görä kurulan aullar, kilim hem el işlerin çarşısı, milli kufnelär hem konțert. Gagauziya kultura Upravleniyasının zaametinnän burada kuruldu gagauzların da aulu, neredä sergilendi gagauz milli işleri hem tertipleri, hem dä aulun musaafirlerini karşladı Aydar küüyündän “Çancaaz” uşak folklor kolektivı hem ikramnadılar onnarı gagauz katıklarınnan.TAA DERINDÄN